احساسات انجام مىدهيم ، مانند اينكه به علامت تصديق سر خود را رو به پائين مىآوريم و به علامت فروتنى ، دم در مىنشينيم و به علامت تعظيم و تكريم شخص ديگر خم مىشويم . بيشترين كارهاى انسان از نوع اوّل است و كمترين آن از نوع دوّم ، ولى به هر حال قسمتى از كارهاى انسان از اين نوع است كه كارى براى ابراز مقصودى و نشان دادن احساسى صورت مىگيرد . اين نوع كار در حكم كلمات و الفاظ و لغات مستعمل و رايج است كه براى افادهء يك منظور و ابراز يك نيّت به كار مىرود . اكنون كه اين دو مقدّمه دانسته شد مىگوييم پرستش ، چه قولى و چه عملى ، يك كار « معنىدار » است . انسان با اقوال عابدانهء خويش حقيقت بلكه حقايقى را ابراز مىدارد و با اعمال عابدانهء خود ، از قبيل ركوع و سجود و وقوف و طواف و امساك ، همان را مىخواهد بگويد كه با اذكار قولى خود مىگويد . روح عبادت و پرستش آنچه انسان در عبادت قولى و عملى خود ابراز مىدارد چند چيز است : 1 . ثنا و ستايش خدا به صفات و اوصافى كه مخصوص خداست ، يعنى اوصافى كه مفهومش كمال مطلق است ، مثلا علم مطلق ، قدرت مطلقه ، ارادهء مطلقه . معنى كمال مطلق و علم مطلق و قدرت و ارادهء مطلقه اين است كه محدود و مشروط به چيزى نيست و مستلزم بىنيازى خداوند است . 2 . تسبيح و تنزيه خدا از هر گونه نقص و كاستى از قبيل فنا ، محدوديّت نادانى ، ناتوانى ، بخل ، ستم و امثال اينها . 3 . سپاس و شكر خدا به عنوان منشأ اصلى خيرها و نعمتها و اينكه نعمتهاى ما همه و همه از اوست و غير او وسيله‌هايى است كه او قرار داده است . 4 . ابراز تسليم محض و اطاعت محض در برابر او و اقرار به اينكه او بلاشرط مطاع است و استحقاق اطاعت و تسليم دارد . او از آن جهت كه خداست شايستهء فرمان دادن است و ما از آن جهت كه بنده هستيم شايستهء اطاعت و تسليم در برابر او . 5 . او در هيچ يك از مسائل بالا شريك ندارد . جز او كامل مطلق نيست ، جز او هيچ ذاتى منزّه از نقص نيست ، جز او كسى منعم اصلى و منشأ اصلى نعمتها كه همهء