اسلام مكتب جامع و همه جانبه اسلام كه بر چنين جهان‌بينى بنياد شده است مكتبى است جامع و واقع‌گرا . در اسلام به همهء جوانب نيازهاى انسانى - اعمّ از دنيايى يا آخرتى ، جسمى يا روحى ، عقلى و فكرى يا احساسى و عاطفى ، فردى يا اجتماعى - توجّه شده است . مجموعهء تعليمات اسلامى از يك لحاظ سه بخش را تشكيل مىدهد : الف . اصول عقايد ، يعنى چيزهايى كه وظيفهء هر فرد كوشش دربارهء تحصيل عقيده دربارهء آنهاست . كارى كه در اين زمينه بر عهدهء انسان است از نوع كار تحقيقى و علمى است . ب . اخلاقيّات ، يعنى خصلتهايى كه وظيفهء يك فرد مسلمان اين است كه خويشتن را به آن خصلتها و خوبيها بيارايد و از اضداد آنها خويشتن را دور نگه دارد . كارى كه در اين زمينه بر عهدهء انسان است از نوع مراقبت نفس و خودسازى است . ج . احكام ، يعنى دستورهايى كه مربوط است به فعّاليّتهاى خارجى و عينى انسان ، اعمّ از فعّاليّتهاى معاشى و معادى ، دنيوى و اخروى ، فردى و اجتماعى .