همه جانبه‌اى را كه حق هر انسانى را تضمين كند ، پياده كند . او فرمانداران و دستگاههاى آنان را زير نظر داشت و همواره اصرار مىورزيد تا كار به دست كاردانان افتد و قضات از آنچنان كمكهايى برخوردار باشند كه ناگزير نشوند پا را از حق فراتر گذارند ؛ به كشاورزان و صنعت‌كاران كمك شود و وسايل توليد در اختيارشان گذارده شود تا دولت بتواند عوارض و مالياتهاى خود را بستاند و به ديگر مردم نيز بدان حد كمك شود تا بتوانند نيازهاى خويش را برآورده سازند . اين نكات همه از سفارشها و نامه‌هايش به كارگزاران آمده است و علاوه بر آن در فرمان خود به مالك اشتر آنگاه كه او را پس از چيره شدن عمرو بن العاص بر مصر و كشتن فرماندار او محمد بن أبو بكر ، به فرماندارى مصر گمارد ، اين اصول و بنيادها ، تأكيد شده است . دربارهء انتخاب و برگزيدن واليان در اين فرمان آمده است : ميان خانواده‌هاى درستكار و پيش قدم در اسلام بگرد و آنان را كه آزموده و آبرومند و شايسته هستند پيدا كن چنين آدمهايى اصولا داراى اخلاقى پسنديده و رفتارهايى ستوده مىباشند عواقب امور را با دورانديشى مىنگرند و براى رسيدن به آرزوهاى خود كمتر بهانه مىتراشند . پس آنگاه رزق آنان را فراوان و كامل گردان چه با اين شيوه خاطرشان آسوده مىشود و براى اصلاح خويشتن توانايى مىيابند و ديگر از خوردن پولى كه زير دستشان مىآيد روى بر مىتابند و اگر بخواهند در امانتى كه به ايشان سپرده‌اى خيانت ورزند چون دليلى ندارند لذا بايد از شرمسارى پيشانى بر آستانت بسايند ضمنا كارهاشان را محرمانه مراقبت كن و بازرسانى راست و درست به سراغشان بفرست چه مراقبتهاى محرمانهء تو در كار آنان وادارشان مىسازد كه دربارهء رعيت امانت و مهربانى به كار ببرند ؛ هميشه از همكاران بر حذر باش تا اگر روزى يكى از آنان دستش را به خيانتى آلوده ساخت و بازرسانت همگى خيانتش را گزارش دادند گزارشهايشان را گواه كرده او را تحويل دادگاه بدهى و سزايش را كف دستش بنهى ، كوچك و خوارش كنى و داغ خيانت بر پيشانيش زنى و طوق ننگين تهمت را بر گردنش بيندازى . و در آنچه كه به مسأله انتخاب قضات مربوط مىشود آمده است : اما براى داورى ميان مردم برترين افراد رعيت را بگزين ؛ كسى باشد كه امور دشوار او را در تنگنا نگذارد و هيچ‌يك از متخاصمان او را بر سر لج نيارد به لغزشى كه برايش پيش مىآيد ادامه ندهد و دلش از بازگشت به سوى حق تنگ نشود و چون آن را تشخيص داد