على ( ع ) و غزوهء تبوك در شب ، در ماه رجب سال نهم هجرى ، به اطلاع پيامبر رسيد كه روميانى كه در آن سوى مرزهاى حجاز ، مستقر هستند در حال تهيه ديدن سپاه قدرتمندى براى يورش آوردن به اعراب ، در ديار خودشان هستند . به مجردى كه اين خبر به وى رسيد در اينكه خود در رأس سپاه قدرتمندى كه قادر به ايستادگى در برابر تجاوزگران باشد به رويارويى آنها رود ، لحظه‌اى ترديد به خود راه نداد . بنابراين فرستادگانى به سوى همهء قبايل عرب كه در سرتاسر حجاز پراكنده بودند فرستاد و آنان را فراخواند تا در دفع اين تجاوز ، شركت جويند و تشويقشان كرد كه با وى به مرزهاى روم و حجاز آيند و بدين منظور توشه و ساز و برگ هر چه بيشترى فراهم آورند برخى از آنان با قلبى سرشار ايمان و دلى مطمئن به آنچه كه خداوند مجاهدين با مال و جان در راه خود را وعده داد و درحالىكه زنان و كودكانشان را در فصل گرما در آن سالى كه مورخين آن را سال تنگدستى و سختى ناميده‌اند ، رها كرده بودند ، دعوتش را اجابت كردند و زن و مرد تا آنجا كه امكان يافتند براى كمك به هزينه‌هاى لشكريان ، از اموال خود ، مبذول داشتند . پيامبر با خردمندى و درايت ، موفق شد دسيسه‌ها و توطئه‌هايى را كه منافقين و آنهايى كه ايمان ضعيفى داشتند ، خنثى سازد و آنگونه كه گروهى از مفسرين مدعيند خداوند به همين مناسبت سورهء توبه را بر وى نازل فرمود كه به جهاد فرا مىخواند و منافقين و سست عنصران را رسوا مىسازد و آنان را به عذاب و سرنوشت شومى ، وعده مىدهد . او گريزى از آن نمىديد كه در برابر آنانى كه توطئه مىچيدند و مردم را از