محمدرضا جبارى
460
سازمان وكالت و نقش آن در عصر ائمة ( ع ) ( فارسي )
نگران ساخت ! خداوند او را در جايگاه جديدش شاد نمايد . از كمال سعادت او آن بود كه فرزندى همچون تو وى را نصيب گشت تا پس از او جانشين وى شود و براى او طلب رحمت كند . و من حمد خدا مىكنم ، چرا كه دلها به خاطر جايگاه تو و آنچه خداى به تو ارزانى داشته و نزد تو قرار داده آسوده است . خداوند تو را يارى و موفّق و تقويت نمايد و ولىّ و حافظ و كفايت كنندهات باشد » . 4218712 خ 0 143 خ 7 . 3 . 18 . أبو جعفر ، محمد بن عثمان بن سعيد عمرى اسدى كوفى وى فرزند سفير اول ، و دومين سفير و باب ناحيه مقدّسه مهدويّه در عصر غيبت صغرا بود . ابن شهر آشوب وى را به عنوان بوّاب امام هادى عليه السّلام و پدرش را باب امام جواد عليه السّلام معرفى كرده است ! 5218712 خ 0 144 خ قبلا گفتيم كه با توجه به نقل شيخ طوسى مبنى بر ورود « عثمان بن سعيد » در سنّ يازده سالگى به بيت امام هادى عليه السّلام 6218712 خ 0 145 خ ، احتمال بابيّت پدر براى امام جواد عليه السّلام و بابيّت پسر براى امام هادى عليه السّلام منتفى است ؛ و آنچه مورد تصريح شيخ طوسى و غير او است ، اين است كه وى در زمان امام عسكرى عليه السّلام به عنوان دستيار پدر در خدمت سازمان وكالت بوده است ؛ 7218712 خ 0 146 خ اما دليلى براى وكالت وى در عصر امام هادى عليه السّلام در دست نداريم . شيخ طوسى و به تبع وى ، برخى ديگر همچون علامه ، حلّى ، ضمن اشاره به شرح حال وى ، دوران نيابت او را حدود پنجاه سال ذكر كردهاند . 9218712 خ 0 147 خ اين سخن ، با توجه به اين كه نيابت وى براى امام عصر عليه السّلام ، از دهه دويست و شصت هجرى شروع شده و در سال 305 ق پايان يافته ، در صورتى قابل قبول است كه مراد علامه را اعم از دوره غيبت و دوره امامت امام عسكرى عليه السّلام بدانيم . بنابراين اگر وى در سال شروع امامت امام عسكرى عليه السّلام ، يعنى 254 ق به وكالت مشغول شده باشد ، تا سال 305 ق چيزى حدود پنجاه سال عهدهدار وكالت بوده است . البته اين بدان معنى نيست كه وكالت وى براى امام هادى عليه السّلام را به كلّى منكر شويم ؛ امّا با توجه به سنّ او ، نبايستى مدت زيادى عهدهدار وكالت براى امام هادى عليه السّلام بوده باشد . اگر پدر وى در اوايل دوران امامت امام هادى عليه السّلام وارد بيت آن حضرت شده باشد ، بايستى بين سالهاى 220 تا 225 هجرى ، در حالى كه يازده ساله بوده ، به خدمت حضرت هادى عليه السّلام درآمده باشد . بنابراين ولادت فرزندش محمد ، قاعدتا بايستى در دهه 230 هجرى رخ داده باشد ؛ و اين ، بدان معنى