الفتال النيسابوري ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
59
روضة الواعظين و بصيرة المتعظين ( فارسي )
تواناست كه آيتى فرو فرستد . » و اين آيه خود دلالت بر حادث بودن قرآن دارد ، زيرا چيزى كه تحت قدرت در آيد نمىتواند جز حادث باشد . در سورهء هود مىفرمايد : « كتابى كه آيات آن محكم گردانيده شده و سپس تفصيل داده شده است از نزد درست كردار آگاه . » و اين گفتار الهى كه مىفرمايد : « و پيش از آن كتاب موسى پيشوا و رحمت بوده است » ، دليل بر اين است كه پيش از قرآن كلام ديگرى از خداوند بر آن تقدم داشته است . ( 1 ) در سورهء يوسف مىفرمايد : « به درستى كه ما آن را فرو فرستاديم ، قرآنى به لغت تازى . باشد كه شما دريابيد . » ( 2 ) و در سورهء حجر مىفرمايد : « و به تحقيق داديم ترا هفت آيه از سورهيى كه دو بار نازل شده و قرآن عظيم . » و در سورهء انبياء مىفرمايد : « نمىآيد ايشان را هيچ پندى تازه آورده شده از پروردگارشان مگر كه شنيدند آن را و ايشان بازى مىكردند . » و در همان سوره مىفرمايد : « و اين سخنى ( پندى ) فرخنده است كه آن را فرو فرستاديم . آيا شما منكر آن هستيد ؟ » ( 3 ) و خداوند متعال در سورهء لقمان مىفرمايد : « و اگر آنچه از درختان كه در زمين است قلمها باشد و دريا را پس از آن هفت دريا مدد مىداد ، به آخر نمىرسيد كلمات خدا . » ( 4 ) و در سورهء حشر مىفرمايد : « اگر اين قرآن را بر كوه نازل مىكرديم ، آن را فروتن و شكاف خورده از بيم خداوند ديده بودى . » ( 5 ) و از پيامبر ( ص ) روايت شده كه فرمودهاند : فقط خدا بود و هيچ چيز وجود نداشت . سپس خداوند سخن و ذكر را آفريد و همانا از چيزهايى كه خداوند آفريده است هيچ چيز بزرگتر از مفهوم اين آيهء سورهء بقره نيست : « خداى كه خدايى جز او نيست ، زندهء پاينده ، كه او را نه چرت مىگيرد و نه خواب . » « 1 » ( 6 ) سخن در بارهء خلق افعال و قضاء و قدر ( 7 ) بدان كه هر يك از ما كارهايى را كه انجام مىدهد خود پديد آورندهء آن است .
--> ( 1 ) . براى اطلاع بيشتر از روايات حادث بودن قرآن از ديدگاه شيعه ، به كتاب توحيد شيخ صدوق رضوان اللَّه تعالى عليه ، باب القرآن ما هو ، صفحات 223 تا 228 چاپ حوزهء علميهء قم مراجعه فرماييد . م .