الفتال النيسابوري ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
562
روضة الواعظين و بصيرة المتعظين ( فارسي )
فراوان ارزانى مىدارد . ( 1 ) در قرآن ، در آيهء 60 سورهء طه كه فرموده است « يوم الزينه » يعنى روز عيد ايشان كه در آن روز ، از همه جا آنجا جمع مىشدند . همانطور كه « يوم الدين » به معنى روز جزاست . ( 2 ) پيامبر ( ص ) فرموده است ، چون روز عيد ( فطر ) فرا مىرسد خداوند به فرشتگانش مىگويد مزد مزدور و كارگر ، چون كار خويش را انجام دهد چگونه است ؟ و آنان مىگويند پروردگارا بايد مزدش به طور كامل پرداخت شود و خداوند مىفرمايد : اى فرشتگان ! گواه باشيد كه من آنان را بخشيدم . « 1 » ( 3 ) خداوند متعال در آيهء پنجاهم سورهء اعراف فرموده است « كسانى كه دين خود را فسوس و بازيچه گرفتهاند . » مقصود از كلمهء دين ، يعنى عيد خود را فسوس و بازيچه مىگرفته و به بتهاى خود در آن روز توجه مىكردند و به انواع زيور آنان را مىآراستند و خداوند ايشان را به همين سبب سرزنش فرموده است . « 2 » ( 4 ) در قرآن چهار عيد بيان شده است : نخست ، عيدى براى عيسى ( ع ) و قوم او و آن گفتار خداوند در آيهء يك صد و چهاردهم سورهء مائده است كه مىفرمايد « عيسى بن مريم گفت ، پروردگارا بر ما از آسمان مائدهيى فرست تا اين روز براى ما و كسانى كه پس از ما مىآيند عيد و نشانى از سوى تو باشد » . دوم ، اعياد كافران كه خداوند متعال در آيهء هفتاد و دوم سورهء فرقان فرموده است « كسانى كه گواهى دروغ نمىدهند » كه برخى گفتهاند كلمه « زور » در آن آيه ، به معنى جشنهاى ايشان است . « 3 » سوم ، عيد فطر است كه خداوند متعال در آيهء چهاردهم و پانزدهم سورهء اعلى فرموده است « براستى كه رستگارى يافت آن كس كه خود را تزكيه كرد و با ذكر نام خدا به نماز ايستاد » كه منظور از تزكيه ، پرداخت زكات فطر و منظور از ذكر نام خدا تكبير و
--> ( 1 ) . به مجمع البيان طبرسى ، ص 17 ، ج 7 و 8 و ابو الفتوح رازى ، ص 468 ، ج 7 ، چاپ مرحوم آقاى شعرانى مراجعه شود . گفتار حضرت ختمى مرتبت هم در فضائل الاشهر - الثلاثهء صدوق ، ص 127 ، آمده است . م . ( 2 ) . اين تعبير كه دين در اين آيه به معنى عيد است در تفسير ابو الفتوح رازى ، ص 171 ج 5 ، هم آمده است . م . ( 3 ) . براى اطلاع بيشتر از اقوال مختلف در اين باره به مجمع البيان طبرسى ، ص 181 ، ج 7 و 8 مراجعه شود . م .