صفي الرحمان مباركفوري ( مترجم : محمد بهاء الدين حسينى )
35
الرحيق المختوم ( باده ناب ) ( فارسي )
( 1 ) پس از مرگ او ، عمرو پسر عدى پسر لفرلخمى - اوّلين فرمانرواى اين طايفه در زمان شاپور پسر اردشير - حاكم حيره شد . و فرمانروايى اين قوم تا زمان قباد پسر فيروز ادامه يافت . در زمان قباد ، مزدك ظهور كرد و مردم را به اباحيه ( اباحىگرى ، مذهب اباحيه ، بىمبالاتى ، بىقيدى ، بىبندوبارى ، لاابالىگرى و رهايى از شرع و قانون ) فرا خواند . قباد و بسيارى از مردم عادى از او پيروى نمودند . سپس قباد نزد منذرين ماء السماء ، شاه حيره فرستاد تا اين مذهب را اختيار كند و به آن ايمان آورد . شاه حيره از روى غيرت و تعصب ، پذيرفتن مذهب اباحيه را ننگ و كسر شأن خود دانست و آن را رد كرد . قباد نيز ، او را از قدرت كنار زد و حارث پسر عمرو پسر كندى را - كه به مذهب مزدك گرويده بود - جانشين مندز كرد . ( 2 ) و پس از قباد ، خسرو انوشيروان بر تخت قدرت و اريكهء حكومت تكيه زد ؛ ولى او جدا از اين مذهب مزدكى بيزار بود . مزدك و بسيارى از پيروانش را از دم تيغ گذراند و دوباره منذر را به فرمانروايى حيره گمارد و حارث پسر عمرو را فرا خواند ولى او فرار كرد و به ميان طايفهء دار كلب رفت و تا دم مرگ در آنجا به سر برد . ( 3 ) فرمانروايى از منذر به [ پسرش ] نعمان رسيد ؛ همان كسى كه به سبب سخنچينى زياد پسر عدى عبادى مورد خشم انوشيروان واقع شد . وى به دنبال نعمان فرستاد ، اما او ، پنهانى نزد هانى پسر مسعود بزرگ خاندان شيبان رفت و خانواده و مال و منالش را به او سپرد و خود دوباره نزد انوشيروان بازگشت . انوشيروان او را زندانى كرد و تا روزى كه در قيد حيات بود ، در زندان به سر برد . شاه ، اياس پسر قبيصه طايى را در حيره به جاى نعمان گمارد و به او دستور داد ، نزد هانى پسر مسعود بفرستد ، تا آن چه را كه نعمان پيش او نهاده ، بازپس دهد . ولى مردانگى هانى مانع شد و از تسليم آنها به اياس خوددارى ورزيد . انوشيروان به او دستور جنگ داد ، سرباز و نيروى ايران در ميان لشكر اياس ، پا به فرار گذاشت و ميان دو لشكر هانى و اياس در ذى قار ، جنگ سختى درگرفت كه به پيروزى بنى شيبان انجاميد و نيروى ايران ، شكستى سنگين خورد . اين ، اولين پيروزى عرب بر عجم ، كمى پس از ميلاد با بركت پيامبر اسلام - صلى اللّه عليه و سلّم - بود ؛ چون حضرت هشت ماه پس از حكومت اياس ، به دنيا آمد . ( 4 ) انوشيروان پس از پايان دوران اياس ، فرمانروايى حيره را به يكى از فرمانروايان ايرانى واگذارد . باز در سال 632 م . دوباره فرمانرواى حيره به دست خاندان لخم افتاد و منذر ملقب