( 1 ) موقعيّت جغرافيايى ملل و اقوام عرب سيرهء نبوى - در حقيقت - همان رسالتى است كه پيامبر - صلّى اللّه عليه و سلّم - آن را براى جوامع بشرى آورد و مردم را از چاه تاريكى و گمراهى به جهان نور و روشنايى و از يوغ بندگى انسانها به بندگى آفريدگار سوق داد . با اين توصيف به تصوير كشاندن كامل موقعيّت بلند پايهء سيرهء نبوى ممكن نيست ؛ مگر پس از برشمردن سوابق و مقدمات اين رسالات و آثارش . پس [ لازم است ] فصلى در شناخت اقوام عرب و دوران پيش از اسلام آنان و آغاز برگزيدن پيامبر را ، تقديم بدارم : ( 2 ) موقعيت عرب واژهء « عرب » در لغت به معناى صحرا ، زمين خالى از سكنه و سرزمين شوره‌زار و سوزانى كه آب و علف نداشته باشد و از زمان‌هاى بسيار دور ، اين واژه به « جزيرة العرب » اطلاق گرديده و به قومى كه در آن سرزمين ماندگار شده و مسكن گزيده‌اند ، گفته مىشده است . ( 3 ) حدود جغرافيايى جزيرة العرب « 1 » از مغرب به درياى سرخ و شبه جزيرهء سينا ، از مشرق به خليج فارس و قسمتى از سرزمين جنوبى عراق ، از جنوب به درياى عرب تا امتداد درياى هند و از شمال به سرزمين شام و

--> ( 1 ) - شبه‌جزيرهء عرب ، واقع در جنوب غربى آسيا ، و آن محدود است از شرق به يمن شمالى و يمن دمكراتيك ، از جنوب به يمن دمكراتيك و خليج عدن ، از مغرب به بحر احمر و از شمال به كشورهاى عراق ، فلسطين و اردن هاشمى . مساحت آن بالغ بر 000 / 750 / 1 كيلومتر مربع است . ( اعلام فرهنگ معين در حرف ع )