رحلت بنيان‌گذار اسلام ، يعنى محمد بن عبد الله صلّى اللّه عليه و آله و سلم ، اختلاف كلمه و عقيده در تابعان و جانشينان وى پيدا شد . دسته‌اى به خلافت دامادش على بن ابى طالب قائل و دستهء ديگرى خلافت پدر زن او أبو بكر را قبول نمودند . دستهء اول را شيعه و دسته دوم را سنى ناميدند . ما بين اين كه على عليه السّلام به خلافت رسيد و عايشه زوجهء حضرت محمد صلّى اللّه عليه و آله و سلم و دختر أبو بكر بر مخالفت او برخاست و معاويه برادر زن ديگر محمد صلّى اللّه عليه و آله و سلم در شام پرچم پادشاهى را بر افراشت . در اين موقع سه‌دستگى به وجود آمد و جنگهاى شديدى برپا شد و عدهء زيادى مقتول و مجروح گرديدند . زمانى كه زمامدار شام ( معاويه ) به قتل و غارت پيروان على عليه السّلام پرداخت و دستور داد كه نام على عليه السّلام را به زشتى ياد كنند ، در منابر و مساجد نسبت به على عليه السّلام اهانت مىنمودند . عداوت و دشمنى بين دو دستهء شيعه و سنّى بيش از پيش شد و شيعيان از زير بار اطاعت بزرگان سنت بيرون آمدند و تنفر و انزجار خود را از آنان ابراز داشتند . ولى حكومت و اقتدار در دست تسنّن بود . پس از زمان خلافت ، شيعيان از ترس حكومتهاى جابر هيچ گونه ابراز عقيده‌اى نمىنمودند و اين شيوه بر قرار بود تا واقعهء عاشورا را كه در اين روز به دستور حاكم شام ( يزيد بن معاويه ) حسين عليه السّلام و يارانش را در حوالى كوفه به قتل رسانيدند و اين واقعه ، حايز اهميت شايانى گرديد و پيروان على عليه السّلام برآشفتند و موقع را مغتنم شمردند و مشغول پيكار شدند . آنان جنگها نمودند و خونها ريخته شد و عزادارى برپا گرديد و كار به جايى رسيد كه شيعيان ، عزادارى نوهء محمد يعنى حسين بن على عليه السّلام را جزء مذهب خود قرار دادند و از آن روز تاكنون به پيروى از معنويات بزرگان دين خود كه آنها را دوازده نفر از اولاد على و فاطمه عليهما السّلام مىدانند و گفتار و رفتار و كردار هر يك از آنها را در مرتبهء گفتار و كردار خدا و رسول و تالى قرآن مىشمارند ، در عزادارى حسين عليه السّلام شركت مىكنند و رفته رفته يكى از اركان مذهب شيعه قرار گرفت . شيعيان در مدتى كم ترقيات سريع السيرى كردند و مىتوان گفت در دو قرن ديگر ، عدد آنها بر ساير فرق مسلمانان بيشتر خواهد شد و علت اين امر به واسطهء سوگوارى حسين عليه السّلام است » . امروز در هيچ نقطه‌اى از جهان نيست كه براى نمونه دو الى سه نفر شيعه يافت شوند و اقامهء عزادارى ننمايند . « در بندر مارسيل ، عربى را ديدم كه پيرو مذهب تشيّع بود و گويا تبعيّت بحرين را اختيار نموده بود . در مهمانخانهء جنب اتاق من مسكن داشت و در روز عاشوراى حسين عليه السّلام به