نموده‌اند « 1 » ؛ وبعضي به قرآن « 2 » ؛ وبعضي به ايمان « 3 » - مانند كسى است كه مثل وصفت أو آن است كه در تاريكيهاى كفر وضلالت وجهالت است وهرگز از آن بيرون نمىرود ، چنين زينت داده شده است براي كافران كرده‌هاى ايشان » . وكلينى به سند معتبر از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده است در تفسير وَجَعَلْنا لَهُ نُوراً كه مراد از نور ، امامي است كه به أو اقتدا كنند ؛ كَمَنْ مَثَلُهُ فِي الظُّلُماتِ كسى است كه امام را نشناسد « 4 » . وبه سند معتبر ديگر روايت نموده است كه : چون خدا خواست حضرت آدم را خلق كند جبرئيل را فرستاد در أول ساعتي از روز جمعه ، پس به دست راست يك قبضه گرفت از آسمان هفتم تا آسمان أول ، وبه دست چپ خود يك قبضه گرفت از زمين أول تا زمين هفتم ، پس حق تعالى خطاب نمود به آنچه در دست راست جبرئيل بود كه : از تو خلق مىكنم پيغمبران وأوصياء وصدّيقان ومؤمنان وسعادتمندان را ، وخطاب كرد به آنچه در دست چپ أو بود كه : از تو خلق مىكنم جباران ومشركان وكافران واشقيا را . پس اين دو طينت را با يكديگر مخلوط كرد ودر ولادت از يكديگر جدا مىشوند چنانچه مىفرمايد يُخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَيُخْرِجُ الْمَيِّتَ مِنَ الْحَيِّ * « 5 » يعنى : « بيرون مىآورد زنده را از مرده ومرده را از زنده » حضرت فرمود : زنده‌اى كه از مرده بيرون مىآيد آن مؤمني است كه از طينت كافر ، طينت أو بيرون مىآيد ؛ ومرده‌اى كه از زنده بيرون مىآيد كافرى است كه از طينت مؤمن بيرون مىآيد ؛ پس زنده ، مؤمن است ، ومرده ، كافر ، واين است معنى قول حق تعالى أَ وَمَنْ كانَ مَيْتاً فَأَحْيَيْناهُ پس مرگش اختلاط طينت أو با طينت كافر

--> ( 1 ) . تفسير تبيان 4 / 259 . ( 2 ) . تفسير طبري 5 / 332 . ( 3 ) . تفسير جلالين 183 . ( 4 ) . كافى 1 / 185 ؛ تفسير عياشى 1 / 376 ؛ تأويل الآيات الظاهرة 1 / 166 . وروايت در هر سه مصدر از امام باقر عليه السّلام است . ( 5 ) . سورهء روم : 19 .