العلامة المجلسي
266
حياة القلوب ( فارسي )
يَهْتَدُونَ * « 1 » كه « علامات » ، أئمة عليهم السّلاماند كه نشانههاى راه هدايتند ؛ و « نجم » ، حضرت رسول صلّى اللّه عليه وآله وسلّم است كه ايشان به أو هدايت يافتهاند « 2 » . واخبار بسيار وارد است در تفسير وَالشَّمْسِ وَضُحاها « 3 » كه مراد از « شمس » ، خورشيد فلك رسالت است ؛ ومراد به « قمر » ، ماه أوج امامت است يعنى أمير المؤمنين عليه السّلام كه تالي آن حضرت است ؛ ومراد به « نهار » ، ائمهء اطهارند كه جهان به نور هدايت ايشان روشن است « 4 » . ودر تفسير وَالتِّينِ وارد شده است كه مراد از « تين » ، سيد المرسلين صلّى اللّه عليه وآله وسلّم است كه بهترين ميوههاى شجرهء نبوت است ؛ و « زيتون » ، أمير المؤمنين عليه السّلام است كه علم أو روشنىبخش هر ظلمت است ؛ و « طور سينين » ، حسن وحسين عليهما السّلاماند كه كوه وقار وتمكيناند ؛ و « بلد امين » ، ائمهء مؤمنانند كه شهرستان علم يزدانند « 5 » . واز حضرت امام رضا عليه السّلام منقول است كه به رأس الجالوت گفت : در إنجيل نوشته است كه فارقليط بعد از عيسى خواهد آمد وتكليفهاى گران را بر شما آسان خواهد كرد وشهادت به حقيّت من خواهد داد چنانكه من شهادت بر حقيّت أو دادم وأو تأويل هر علم را براي شما خواهد آورد . رأس الجالوت گفت : بلى چنين است « 6 » . واز طريق عامه از انس بن مالك روايت كردهاند كه : روزى حضرت رسول صلّى اللّه عليه وآله وسلّم فرمود كه : اى گروه مردم ! هركه آفتاب را نيابد دست از ماه برندارد ، وهركه ماه را نيابد زهره را غنيمت شمارد ، وهركه زهره را نيابد در فرقدان چنگ زند . پس فرمود كه : منم شمس ، وعلى است قمر ، وفاطمه زهره است ، وحسن وحسين فرقدانند « 7 » .
--> ( 1 ) . سورهء نحل : 16 . ( 2 ) . كافى 1 / 206 ؛ مجمع البيان 3 / 354 ؛ شواهد التنزيل 1 / 425 . ( 3 ) . سورهء شمس : 1 . ( 4 ) . تفسير قمى 2 / 424 ؛ تأويل الآيات الظاهرة 2 / 805 ؛ شواهد التنزيل 2 / 432 . ( 5 ) . تفسير قمى 2 / 429 . ( 6 ) . توحيد شيخ صدوق 428 ؛ احتجاج 2 / 416 . ( 7 ) . فرائد السمطين 2 / 17 ؛ شواهد التنزيل 2 / 288 .