العلامة المجلسي
1196
حياة القلوب ( فارسي )
مفسران گفتهاند : مراد آن است كه نيستند هيچيك از أهل كتاب - يعنى يهود ونصارى - مگر آنكه ايمان خواهند آورد به عيسى قبل از مردن أو در وقتي كه آن حضرت از آسمان فرود آيد در زمان مهدى عليه السّلام . بعضي گفتهاند : اين مخصوص جمعى است از يهود ونصارى كه در آن زمان خواهند بود وممكن است چنانچه لفظ آية ظاهرا عام است ومراد همهء ايشان باشند ودر رجعت همه برگردند وببينند كه عيسى اقرار به ملّت پيغمبر آخر الزمان صلّى اللّه عليه وآله وسلم مىكند ومتابعت صاحب الامر عليه السّلام مىنمايد وايمان آن وقت فايده به حال ايشان نخواهد داد « 1 » . چنانچه به سند معتبر منقول است كه : حجّاج ، شهر بن حوشب را طلبيد واز تفسير اين آية از أو پرسيد وگفت : عاجز شدهام از تفسير اين آية ، ومن مكرر يهودي ونصارى را كشتهام ونظر كردهام لب خود را حركت نمىدهد تا مىميرد ، پس چگونه ايمان مىآورد ؟ شهر بن حوشب گفت : اى أمير ! معنى اين آية آن نيست كه تو فهميدهاى ، بلكه مراد آن است كه عيسى عليه السّلام قبل از قيامت از آسمان به دنيا خواهد آمد وهر صاحب ملتى كه باشد از يهودان وغير ايشان به أو ايمان خواهند آورد ، وپشت سر مهدى عليه السّلام نماز خواهد كرد . حجّاج گفت : اين تفسير را از كي شنيدى ؟ گفت : از حضرت امام محمد باقر عليه السّلام . گفت : اين علم را از چشمهء صافي گرفتهاى « 2 » . به سند معتبر از امام حسن مجتبى عليه السّلام منقول است كه : بعد از اين هيچيك از ما أهل بيت نخواهند بود مگر آنكه بيعت ظالمي كه در زمان أو باشد در گردن أو خواهد بود مگر قائم كه امام دوازدهم است وروح اللّه عيسى بن مريم پشت سر أو نماز خواهد كرد كه أو با ظالمي بيعت نخواهد نمود « 3 » . ودر حديث معتبر ديگر از امام محمد باقر عليه السّلام منقول است كه فرمود : بر مردم زماني
--> ( 1 ) . مجمع البيان 2 / 137 ؛ رجوع شود به تفسير كشّاف 1 / 588 وتفسير طبري 4 / 356 . ( 2 ) . مجمع البيان 2 / 137 ؛ تفسير قمى 1 / 158 . ( 3 ) . كمال الدين وتمام النعمة 316 ؛ إعلام الورى 426 ؛ فرائد السمطين 2 / 124 .