العلامة المجلسي
154
حياة القلوب ( فارسي )
فرمود : اى أبو الصلت ! درخت بهشت أنواع ميوهها برمىدارد ، پس آن درخت گندم بود ودر آن انگور هم بود ، وآنها مثل درختان دنيا نيستند ، بدرستى كه آدم عليه السّلام را چون خدا گرامى داشت وملائكة أو را سجده كردند وأو را داخل بهشت گردانيد بر خاطر خود گذرانيد كه آيا خلق كرده است خدا بشرى را كه بهتر از من باشد ؟ چون خدا دانست آنچه در خاطر أو خطور كرد ندا كرد أو را : سر بلند كن اى آدم ونظر نما بسوى ساق عرش من . چون آدم سر بلند كرد ديد در ساق عرش نوشته است : « لا اله الّا اللّه محمّد رسول اللّه عليّ بن أبي طالب أمير المؤمنين وزوجته فاطمة سيّدة نساء العالمين والحسن والحسين سيّدا شباب أهل الجنّة » ، پس آدم عليه السّلام گفت : پروردگارا ! كيستند اينها ؟ حق تعالى فرمود : اينها از ذرّيّت تواند ، وايشان بهترند از تو واز جميع آفريدههاى من ، واگر ايشان نمىبودند نه تو را خلق مىكردم ونه بهشت ونه دوزخ را ونه آسمان وزمين را ، پس زنهار كه نظر حسد بسوى ايشان مكن كه تو را از جوار خود بيرون مىكنم ؛ پس نظر كرد بسوى ايشان به ديدهء حسد وآرزوى منزلت ايشان كرد ، پس مسلط شد شيطان بر أو تا خورد از ميوهء آن درخت كه أو را از خوردن آن نهى كرده بودند ، ومسلط شد بر حوّا تا نظر كرد بسوى فاطمه عليها السّلام به ديدهء حسد تا خورد از آن درخت چنانچه آدم خورد ، پس خدا ايشان را از بهشت بيرون كرد واز جوار خود به زمين فرستاد « 1 » . مترجم گويد كه : خلاف است كه شجرهء منهيّه چه درخت بود : بعضي گندم گفتند ؛ وبعضي انگور ؛ وبعضي انجير ؛ وبعضي كافور ، وكافور را شيخ طوسي در تبيان از حضرت أمير المؤمنين عليه السّلام روايت كرده است ؛ وبعضي گفتهاند كه درخت علم قضا وقدر بود ؛ وبعضي گفتهاند درختى بود كه ملائكة از آن مىخوردند كه هرگز نميرند « 2 » ، واين حديث وحديث ديگر كه پيش گذشت جمع ميان أكثر اين أقوال مىكند . وچون ثابت شد عصمت أنبيا از گناهان ، پس حسد وأمثال آن كه در اين أحاديث وارد
--> ( 1 ) . معاني الأخبار 124 ؛ عيون أخبار الرضا 1 / 306 . ( 2 ) . تفسير تبيان 1 / 158 ؛ تفسير طبري 1 / 268 ؛ تفسير روح المعاني 1 / 236 .