بلاد اسلامى حضور داشتند ، برقرارى ارتباطشان با امام ، با دشواريهايى مواجه مىگشت . در آغاز امامت امام جواد عليه السّلام كمى سنّ آن حضرت نيز مشكلى بر مشكلات ديگر افزوده بود و تا زمانى كه شك و ترديد شيعيان بر طرف شود ، مدّتى به طول انجاميد . در نصّ ديگرى آمده كه امام تا ده سالگى امامت خويش را مخفى مىداشت . « 1 » اين خود دليل ديگرى بر پيچيدگى برقرارى ارتباط ميان او و شيعيانش بود . از سوى ديگر حكّام نيز سخت‌گيريهايى در اين زمينه اعمال مىكردند كه برقرارى ارتباط را به ميزان بسيار زيادى مشكلتر مىكرد ؛ در نتيجه شيعيان نمىتوانستند آزادانه با امامشان آمد و شد داشته باشند . ساده‌ترين و كم مشكل‌ترين راه ارتباط نگاشتن نامه به امام و دريافت جواب آن بود ؛ لذا از امام جواد عليه السّلام به بعد و حتى پيش از آن از زمان امام رضا عليه السّلام شيعيان از طريق نامه‌نگارى با امام خود ارتباط داشتند . وانگهى امام جواد عليه السّلام هنوز 25 سال از عمرش نگذشته بود كه رحلت فرمود . كوتاه بودن عمر آن حضرت ، سبب شد تا زمينهء بسط روابط با شيعيانش كمتر به وجود آيد . در عين حال ، علاوه بر مطالبى كه دربارهء اصحاب و يا كتب آنها از امام جواد عليه السّلام روايت شده ، بيش از دويست و بيست حديث پيرامون مسائل مختلف اسلامى از آن حضرت در دسترس ما قرار دارد . طبيعى چنان است كه در شرايط سياسى آن روز ، نامه‌هاى زيادى از دست رفته باشد . نيز گفتنى است كه تعداد يكصد و بيست نفر ، احاديث صادره از آن حضرت را روايت كرده‌اند . « 2 » شيخ طوسى يكصد و سيزده تن از راويان حديث امام جواد عليه السّلام را برشمرده است . از اين مقدار حديث كه از آن امام نقل شده ، مىتوان به عظمت علمى و احاطه او بر مسائل فقهى ، تفسيرى و عقيدتى و نيز دعا و مناجات پى برد ، چنان كه در لابلاى كلمات قصار ، زيبايى كه از آن حضرت بر جاى مانده ، كمالات اخلاقى وى به خوبى نمودار است . بخشى از كلمات قصار امام را ابن صباغ مالكى در الفصول المهمه آورده است ؛

--> ( 1 ) . اثبات الوصيه ، ص 215 ( 2 ) . اين بر اساس شمارش آقاى عطاردى ، در مسند الامام جواد عليه السّلام است .