اجازه نداده است از جا برخيزى . و هيچ نيرو و توانى جز به خدا نيست . » چه قدر نظام اجتماعى كه اسلام مقرر فرموده ، جالب است ! زيرا تمام شئون اجتماعى و فردى در آن رعايت شده و رابطهء عواطف و احساسات افراد به هم نزديك شده و در اين نظام به هر نوع عقده‌اى كه باعث دورى مسلمين از يكديگر و بر هم زدن اجتماع آنان مىشده ، خاتمه داده است . و از جمله مقررات اسلام در اين زمينه حقوق همنشين است كه بطور كامل آداب مربوط به آن را رعايت كرده و اين آداب بطورى كه امام عليه السلام بيان فرموده ، به شرح زير است : 1 - با همنشين خود ، به نرمى رفتار كند و از روى درشتى و تندى كه باعث انزجار است رفتار نكند . 2 - و با او خوشرفتارى كند ؛ يعنى او را بزرگ بدارد و احترام كند . 3 - در وقت گفتگوى با او رعايت انصاف را بنمايد و اظهار تكبّر و برترىجويى نكند . 4 - در امر معاشرت مبالغه نكند . 5 - در وقتى كه روى سخنش با اوست ، هدف فهماندن مطلب به او باشد . 6 - هرگاه بعد از او در جلسه حضور يافت اختيار رفتن با اوست ، و ليكن اگر پيش از او بود ، بايد اگر قصد رفتن داشت از او اجازه بگيرد . طبيعى است كه اين آداب را اگر مسلمانان با واقعيت زندگى خود تطبيق دهند ، دوستى و همدلى بر جامعهء آنها سايه‌گستر خواهد بود . ( 1 ) 31 - حق همسايه « و أما حق الجار فحفظه غائبا ، و كرامته شاهدا ، و نصرته و معونته في الحالين جميعا ، لا تتبع له عورة ، و لا تبحث له عن سوءة لتعرفها ، فإن