( 1 ) آزادى « آزادى » نزد امام ، از حقوق ذاتى هر انسانى است كه بايد براى همگان فراهم گردد ، به شرطى كه در تعدى و زيان رساندن به مردم ، به كار برده نشود و مهمترين موارد آن عبارتند از : ( 2 ) آزادى سياسى مقصود ما از آن اين است كه به مردم ، آزادى كامل داده شود تا هر گرايش سياسى را بدون اينكه نظام حاكم ، نظرى مخالف بر آنها تحميل كند ، داشته باشند و امام ، اين آزادى را با گسترده‌ترين مفاهيم آن به مردم ارزانى داشت و آن را از دشمنان و مخالفانش نيز دريغ نداشت ، آنها كه از بيعت با وى خوددارى كرده بودند ، همچون « سعد بن ابى وقاص ، عبد اللّه بن عمر ، حسان بن ثابت ، كعب بن مالك ، مسلمة بن مخلد ، ابو سعيد خدرى » و مانند آنها از ياوران حكومت پيشين كه عثمان بخششها و عطاياى فراوانى به آنها مىداد و امام آنان را مجبور نساخت و هيچ‌گونه اقدام قاطعى بر عليه آنان در پيش نگرفت به آن‌گونه كه ابو بكر بر ضد آن حضرت هنگام خوددارى از بيعت با وى ، در پيش گرفته بود . ( 3 ) امام ، معتقد بود كه مردم ، آزادند و دولت بايد آزاديشان را براى آنها فراهم كند ، مادام كه به امنيّت زيان نرسانند و تمرّد و قيام بر ضد حكومت موجود را اعلام نكرده باشند . ( 4 ) آن حضرت ، به خوارج ، آزادى بخشيد و آنان را از سهميه‌شان از بيت المال محروم نساخت با وجود اينكه مىدانست آنها قوىترين حزب مخالف حكومت را تشكيل مىدادند ولى هنگامى كه در زمين تباهى به وجود آوردند