بود » تا آنجا كه به « ابىّ الضيم » يعنى خوددار از ستم ملقب شد . اين لقب ، شايعترين و رايجترين القاب آن حضرت در ميان مردم است ؛ زيرا آن حضرت مثال والاى اين پديده بود . و هم او بود كه شعار كرامت انسانى را به پاداشت و راه شرافت و عزت را ترسيم نمود ، پس نه سر فرود آورد و نه در برابر ميمونهاى بنى اميه خضوع كرد و مرگ در زير سايهء نيزه‌ها را ترجيح داد . ( 1 ) « عبد العزيز بن نباتة السعدى » مىگويد : و الحسين الذي رأى الموت في الع * ز حياة و العيش فى الذل قتلا « و حسين كه مرگ در عزت را زندگى يافت و زنده ماندن در خوارى را كشته شدن دانست » ( 2 ) و مورخ شهير ، « يعقوبى » ، آن حضرت را « شديد العزّه » توصيف كرده « 1 » . ( 3 ) « ابن ابى الحديد » مىگويد : « سرور غيرتمندان و ظلم‌ستيزان كه حميّت و مرگ در سايهء شمشيرها به جاى قبول پستى را به مردم آموخت ، ابا عبد اللّه حسين بن على بن ابى طالب عليه السّلام بود كه امان براى خود و يارانش بر او عرضه شد ، اما وى خوارى را بزرگ‌منشانه نپذيرفت و از اينكه مبادا ابن زياد با وجود نكشتن ، وى را به نوعى اهانت بخشد ، مرگ را بر آن برتر شمرد و من از نقيب ، ابو زيد يحيى بن زيد علوى شنيدم كه مىگفت : گويى ابيات ابو تمام دربارهء محمد بن حميد طائى ، تنها در مورد حسين گفته شده است : و قد كان فوت الموت سهلا فرده * اليه الحفاظ المرّ و الخلق الوعر و نفس تعاف الضيم حتى كانّه * هو الكفر يوم الروع او دونه الكفر فاثبت فى مستنقع الموت رجله * و قال لها من تحت اخمصك الحشر

--> ( 1 ) يعقوبى ، تاريخ 2 / 247 .