جلوگيرى مىكرد . « 1 » عثمان از بالاى ايوان خانه خود به گروهى از شورشيان كه طلحه نيز در ميان آنان بود سلام كرد ، امّا آنان سلام او را پاسخ نگفتند ، لذا عثمان خطاب به طلحه گفت : « اى طلحه ! من تصور نمىكردم روزى را ببينم كه به تو سلام كنم و تو به سلام من پاسخ ندهى » . « 2 » قيس بن ابى حازم بجلى ، از عثمانيان كوفه ، روايت مىكند كه در هنگام محاصره به ديدار طلحه رفت تا از مرگ عثمان جلوگيرى كند ، امّا طلحه پاسخ داد : « به خدا قسم ، نه ؛ مگر وقتى كه بنى اميّه به ميل خويش تسليم حق شوند » . « 3 » مجمّع بن جاريه اوسى ، صحابى مدنى و گردآورنده قرآن ، كه ظاهرا يكى از اندك طرفداران مدنى عثمان بوده روايت مىكند بر طلحه گذشتم و او به تمسخر از من پرسيد اربابت چه مىكند ؟ مجمّع در پاسخ گفت : « گمان مىكنم شما او را بكشيد » طلحه گفت : « اگر كشته شود نه يك فرشته است كه نزد خدا برمىگردد و نه يك پيامبر مرسل » « 4 » عبد اللّه بن عياش بن ابى ربيعه ، صحابى مخزومى ، روايت كرده كه در طى محاصره به ديدن عثمان رفتم و او از من خواست كه به سخنان كسانى كه بيرون در بودند گوش فرا دهيم . يكى مىگفت : « در انتظار چه هستيد ؟ » ديگرى گفت : « صبر كنيد شايد تغيير رفتار دهد » . عبد اللّه مىگويد در آن اثنا كه من و او ايستاده بوديم طلحه بن عبيد اللّه كه از آنجا گذر مىكرد ايستاد و گفت : « ابن عديس كجاست ؟ » گفتند : « همين‌جاست » . ابن عديس ، رهبر شورشيان مصرى ، بيامد كه طلحه با وى آهسته چيزى گفت ، آن‌گاه ابن عديس بازگشت و به ياران خود گفت : « نگذاريد كسى پيش اين مرد رود يا از پيش وى درآيد » . عثمان به من گفت : « اين را طلحة بن عبيد اللّه به او دستور داده » آن‌گاه گفت : « خدايا شر طلحه را از سر من كم كن كه اينان را او به سر من ريخته و برانگيخته . اميدوارم كه سودى

--> ( 1 ) بلاذرى ، انساب ، ج 5 ، ص 71 . روايت عبد الرحمن بن اسود بن عبد يغوث غير مستقيم اين نكته را تأييد مىكند . ( 2 ) بلاذرى ، انساب ، ج 5 ، ص 76 . ( 3 ) ابن عساكر ، عثمان ، ص 407 . قيس بن ابى حازم بجلى احمسى ( ف . 84 ق . ) مشهور به آن بود كه عثمان را بر على عليه السّلام ترجيح مىدهد . محدثان كوفه به تشيع گرايش داشتند و از اين رو ، بسيارى از آنان از او روايت نمىكردند ( ابن حجر : تهذيب ، ج 8 ، ص 386 - 387 ) . ( 4 ) بلاذرى ، انساب ، ج 5 ، ص 74 .