سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )
458
تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )
مىگويد : از فرزندان وى اسماعيل اعرج ، عبد اللّه ، ام فروة كه مادرشان فاطمه دختر حسين اثرم بن حسن بن على بن ابى طالب ( ع ) است و موسى كه هارون او را در بغداد به نزد غلام خود سندى زندانى كرد و او در زندان سندى درگذشت و اسحاق ، على ، محمد و فاطمه كه با محمد بن ابراهيم بن محمد بن على بن عبد اللّه بن عبّاس ازدواج كرد و مادر ايشان ام ولد بود ، و يحيى ، عبّاس و فاطمه صغرى كه از ام ولدهاى مختلف بودند و نسل جعفر از موسى كاظم بود . ( 1 ) واقدى مىگويد : جعفر بن محمد ( ع ) غلامى به نام متعب داشت كه او را نزد مالك بن انس مىفرستاد و از او مسائلى را مىپرسيد « 1 » ، وقتى كه منصور به حج رفت خبر متعب را به اطّلاع او رساندند ، منصور او را هزار تازيانه زد تا از دنيا رفت . ( 2 ) مىگويد : چون محمد بن عبد اللّه بن حسن بن حسن در مدينه قيام كرد ، جعفر بن محمد به ملكى كه در محلى به نام فرع داشت رفت و در آنجا از مردم كناره گرفت تا محمد كشته شد او به مدينه برگشت و در آنجا به تاريخى كه نقل كرديم از دنيا رفت . ( 3 ) موسى كاظم عليه السلام وى فرزند جعفر بن محمد بن على بن حسين بن على بن ابى طالب ( ع ) ملقب به كاظم ، مأمون ، طيّب و سيد است و كنيهاش ابو الحسن بوده و به خاطر عبادت ، اجتهاد و شبزندهداريش او را عبد صالح مىناميدند ، مادرش ام ولدى از اندلس و به قولى از بربر به نام حميده بوده است . ( 4 ) موسى ( ع ) بخشنده و شكيبا بوده و بدان جهت كاظم ناميدند كه هرگاه از كسى چيزى به او مىرسيد او برايش مالى مىفرستاد . وى در مدينه به سال صد و بيست و هشت و به قولى صد و بيست و نه به دنيا آمد و او از طبقهء هفتم تابعان مدينه بوده است . ( 5 ) ابو محمد بزّاز به نقل از أبو الفضل بن ناصر و او از محمد بن عبد الملك از مبارك بن
--> ( 1 ) شبلنجى شافعى مىنويسد : جماعتى از اعيان ائمهء اهل سنّت و اعلام ايشان مانند يحيى بن سعيد و ابن جريح و مالك بن انس و ثورى و ابن عيينه و ابو ايّوب سجستانى و ديگران از او ( جعفر بن محمد ) نقل روايت كردهاند - م .