سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )
376
تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )
داشته و مسيّب بن نجبه فزارى كه از اصحاب على ( ع ) و نيكان ايشان بوده ، عبد اللّه بن سعد بن نفيل ازدى و عبد اللّه بن والى تميمى و رفاعة ابن شداد بجلى ، اجتماع آنها در منزل سليمان بن صرد بود با هم متحد شدند و عهد و پيمان بستند كه به جنگ شاميان و خونخواهى حسين ( ع ) بروند و اجتماعشان در سال شصت و پنج در نخيله بود . ( 1 ) ( مؤلف ) مىگويم : مبارزهء ايشان با مردم شام معنا ندارد زيرا كسى از مردم شام براى جنگ حسين ( ع ) حضور نداشت بلكه اهل كوفه او را كشتند و اگر خونخواهيشان از يزيد بود كه او مرده بود و سزاوار آن بود كه قاتلان كوفى او را بكشند ، ابن زياد را بطلبند و سپس به شيعيان نامه نوشتند و مردم شهرهاى مختلف جواب موافق دادند و به قولى اول سال شصت و يك هجرى آنها جنبش كردند و همواره مشغول گردآورى مال و آمادگى بودند تا يزيد مرد . ( 2 ) وانگهى مختار بن ابو عبيده در همين سال روز جمعه ماه رمضان پنج ماه پس از مرگ يزيد در كوفه قيام كرد و آمدنش از مكه از نزد عبد اللّه بن زبير ، با اين عقيده كه به نيابت از وى آمده است ، امّا وقتى كه به كوفه آمد ، ديد مردم شيعه به اطراف سليمان بن صرد جمع شدهاند به او رشك برد و گفت : من از جانب محمد بن حنفيه كه مهدى است آمدهام و امين و وزير او هستم پس گروهى از شيعيان به او پيوستند ولى تودهء شيعه با سليمان بن صرد بودند و مختار همچنان نسبت به او رشك مىبرد و مىگفت : سليمان مهارتى در جنگ ندارد و شما و خودش را به كشتن خواهد داد و به خدا سوگند كه من به تعداد كسانى كه به خاطر خون يحيى ابن زكريا كشته شدند به خاطر قتل حسين ( ع ) مىكشم و چون سال شصت و پنج فرا رسيد سليمان بن صرد در نخيله با شيعيان اجتماع كردند در حالى كه هجده هزار نفر از كوفه با او هم قسم شده بودند تنها پنج هزار خالص در آمدند و چون عازم حركت به سوى شام شد ، عبد اللّه بن سعد به وى گفت : تو به شام مىروى در حالى كه تمام قاتلان حسين ( ع ) ؛ عمر سعد و سران گروهها در كوفه هستند . ( 3 ) ( مؤلف ) مىگويم : اين مطابق آن چيزى است كه از عقوبت قاتلان نقل كرديم . سليمان گفت : سخنى كه تو مىگويى غير از آن كسى است كه سپاهيان را به سوى وى فرستاد او در شام است ، يعنى فاسق پسر فاسق فرزند مرجانه ! ابن زياد وقتى كه از مرگ يزيد اطّلاع يافت از كوفه به شام گريخت و به مروان بن حكم كه عهدهدار خلافت شده بود ،