سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )

238

تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )

( 1 ) احمد در مسند به نقل از هشام يا هشام بن قاسم و او از محمد بن راشد ، از عبد اللّه ابن محمد بن عقيل و او از قول فضالة بن ابى فضالهء انصارى - ابو فضاله از مجاهدان بدر است - نقل كرده ، مىگويد : من با پدرم در بيمارى پيش از شهادتش به عيادت على ( ع ) رفتيم ، پدرم پرسيد : چه چيز باعث شده كه شما بين عربهاى جهينه بمانيد ، به مدينه كوچ كنيد كه اگر اجلتان فرا رسيد بازماندهء شما - يارانت - اصحاب قرآن باشند و بر شما نماز گذارند ، على ( ع ) فرمود : « رسول خدا ( ص ) به من فرموده است كه من نخواهم مرد تا اين كه اين محاسنم از خون فرقم رنگين شود » اين ابو فضاله با على ( ع ) در جنگ صفّين به شهادت رسيد . ( 2 ) جدّم ، ابو فرج - خدا بيامرزدش - از قول محمد بن ابى طاهر و او از حسن بن على جوهرى به نقل از ابن حياة و او از ابن معروف ، از حسين بن فهم به نقل از محمد بن سعد و او از ابو الطّفيل بن دكين از قول قطر بن خليفه از ابو الطّفيل عامر بن وائله نقل كرده مىگويد : امير المؤمنين ( ع ) مردم را به بيعت دعوت كرد ، عبد الرحمن بن ملجم دو بار آمد كه بيعت كند ، رد كرد ، بازهم آمد ، فرمود : « چه چيز بازداشته است شقىترين فرد امّت را تا خضاب كند يا رنگ كند اين ( محاسنم ) را با اين ( خون فرقم ) » و آنگاه اين دو بيت را به عنوان تمثيل آورد : « اشدد حيازيمك للموت * فانّ الموت لاقيك و لا تجزع من الموت * اذا حلّ بواديك « 1 » » مىگويم : اين دو بيت مال احيحهء انصارى است و شعر سوم هم دارد كه چنين است : فان الدّرع و البيضة * يوم الرّوع يكفيك « 2 » ( 3 ) و در روايتى آمده است كه على ( ع ) او را دو بار و يا سه بار رد كرد سپس با او بيعت كرد و به هنگام بيعتش فرمود : « چه بازداشته است شقىترين فرد امّت را سوگند به خدايى كه جان من در دست اوست كه اين ( محاسنم ) از خون فرقم رنگين خواهد شد » و اين دو شعر را خواند . . .

--> ( 1 ) براى مرگ كمرت را محكم ببند ، زيرا كه مرگ تو را ملاقات خواهد كرد . وقتى كه مرگ به جايگاه تو فرود آمد ، از مرگ بىتابى مكن ! ( 2 ) زيرا كه روز جنگ ، زره ( لباس جنگ ) و شمشير تو را كفايت مىكند .