الشيخ باقر شريف القرشي ( مترجم : محمدرضا عطائى )

118

حياة الإمام الهادي ( ع ) ( تحليلى از زندگانى امام هادى ع ) ( فارسي )

براى سفر مكه ، وظيفه‌ات قصر خواندن نماز و افطار كردن روزه است . » [ 1 ] در اينجا سخن ما دربارهء بعضى از احكامى كه از امام عليه السّلام دربارهء آنها سؤال شده بود ، پايان گرفت . خمس خمس ، از جمله مالياتهاى مترقّى اسلامى است كه دين مقدس اسلام براى جلوگيرى از فقر و گسترش فرهنگ و پيشرفت فكرى جامعه و احياى معارف اسلامى آن را فرض كرده است . خمس در چند مورد واجب است كه فقها آنها را بيان كرده‌اند ، از جمله ، زايد بر مؤونه انسان و خانواده‌اش از سود صنايع و تجارت و امثال اينها باشد از چيزهايى كه در كتابهاى فقهى آمده است . فقها در اين مورد به رواياتى كه از ائمهء هدى عليهم السّلام نقل شده است ، استناد جسته‌اند از جمله روايتى است كه كتاب كافى از ابراهيم بن محمد همدانى نقل كرده ، مىگويد : به حضور ابو الحسن هادى عليه السّلام نوشتم كه على بن مهزيار نوشتهء پدر بزرگوارت را برايم خواند ، مبنى بر اين كه بر صاحبان مزارع واجب است پس از مؤونه ، نيمى از يك ششم باقيمانده را بپردازند ، اما بر كسى كه مزرعه‌اش داير نباشد نصف يك ششم و چيز ديگرى واجب نيست و كسانى پيش از ما در اين باره اختلاف كرده‌اند ، و گفته‌اند : بر مزارع پس از مؤونه ، يعنى هزينهء خود مزرعه و ماليات آن ، نه مؤونه صاحب مزرعه و خانواده‌اش ، خمس واجب است ؟ امام عليه السّلام در جواب نوشتند : « پس از هزينهء صاحب مزرعه و خانواده‌اش و بعد از ماليات دولت . . . » [ 2 ]

--> [ 1 ] وسائل الشّيعه : 5 / 518 . [ 2 ] حدائق النّاضره : 12 / 348 .