محمد يوسف حريرى
392
فرهنگ اصطلاحات قرآنى ( فارسى )
حضرت عيسى بود و در كودكى بمقام نبوت رسيد . در قرآن به قصهء ولادت ايشان چنين اشاره شده كه حضرت زكريا عليه السّلام در پيرى آرزوى فرزند كرد و خدا دعاى او را پذيرفت و وى را به تولد يحيى عليه السّلام بشارت داد . از منابع اسلامى و مسيحى استفاده مىشود كه حضرت يحيى پسر خالهء حضرت عيسى عليه السّلام بود . در منابع مسيحى تصريح شده كه وى حضرت مسيح را غسل تعميد داد و لذا او را يحيى تعميددهنده مىنامند . قرآن دربارهء شهادت اين پيامبر چيزى نفرموده ولى جريان شهادت وى را چنين نقل كردهاند كه پادشاه فلسطين به نام هيروديس ( هرودوس ) در صدد ازدواج با هيروديا دختر برادر خود برآمد اما آن حضرت صريحا اين امر را مخالف دستورات تورات شمرد و لذا هيروديا در پاسخ به هيروديس كه قول برآوردن آرزويى را از او داده بود سر حضرت يحيى عليه السّلام را طلبيد . از بعضى اناجيل و پارهاى از روايات چنين استفاده مىشود كه هيروديس با زن برادر خود ازدواج نمود كه در قانون تورات ممنوع بود و اين كار مورد مخالفت حضرت يحيى عليه السّلام قرار گرفت و هيروديا دختر طناز خود « سالومه » را به بزم هيروديس فرستاد و به وى آموخت چون هيروديس به او تمايل يافت سر يحيى را از او بخواهد و سالومه نيز چنين كرد . به دستور هيروديس سر حضرت را از تن جدا كردند و در طشت زرين پيش سالومه گذاردند . در قصص اسلامى عمل زشت هيروديس جمع نكاح هيروديا و سالومه عنوان شده است . يَدُ اللَّهِ فَوْقَ أَيْدِيهِمْ ( ى د لّا ) إِنَّ الَّذِينَ يُبايِعُونَكَ إِنَّما يُبايِعُونَ اللَّهَ يَدُ اللَّهِ فَوْقَ أَيْدِيهِمْ ( فتح - 10 ) دست خدا بالاى دست آنهاست . از امثال قرآن مجيد ( كشف المطالب ، ص 13 - تفسير نمونه ) يد بيضا ( ى د ب ) وَ أَدْخِلْ يَدَكَ فِي جَيْبِكَ تَخْرُجْ بَيْضاءَ ( نمل - 12 ) از جمله معجزات حضرت موسى عليه السّلام بود . گويند هرگاه دست از بغل برمىآورد . نورى از دست او تا به آسمان تتق مىكشيد و چون به بغل مىبرد بر طرف مىشد . ( برهان قاطع ) يس ( ياسين ) يس وَ الْقُرْآنِ الْحَكِيمِ إِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ ( يس - 1 و 2 و 3 ) 1 . نام سورهاى است در قرآن مجيد - سورهء يس 2 . نام حضرت محمد صلّى اللّه عليه و آله ( كشف المطالب ، ص 17 - قاموس قرآن ) 3 . از فواتح السور ( و حروف مقطعه ) است كه سى و ششمين سورهء قرآن به آن آغاز مىشود . يسع - اليسع يعقوب يكى از پيامبران الهى است كه نام مباركش 16 بار در قرآن مجيد ( در سورههاى بقره 132 و 133 و 136 و 140 - آل عمران 84 - نساء 163 - انعام 84 - هود 71 - يوسف 6 و 38 و 68 - انبياء 72 - عنكبوت - 27 - ص 45 - مريم 6 و 49 ) ذكر گرديده است . او فرزند حضرت اسحاق بن ابراهيم ( عليهم السلام ) است و نام ديگر حضرتش اسرائيل است ( كه در قرآن مجيد - سورهء آل عمران آيهء 94 - از آن ياد شده ) حضرت يعقوب عليه السّلام پدر انبياى بنى اسرائيل مىباشد و از او در قرآن مجيد به بهترين توصيف ياد مىشود ( نه مثل تورات كه مىگويد خدا با يعقوب كشتى گرفت و نزديك بود