محمد يوسف حريرى
199
فرهنگ اصطلاحات قرآنى ( فارسى )
ص 193 ) سورهء حاقه ( قّ ) شصت و نهمين سورهء قرآن مجيد و از سور مكى است با 52 آيه . بعد از سورهء معارج و پيش از سورهء قلم قرار دارد . مأخذ اسم سوره آيهء اول است ( به معنى قيامت ) . محتواى سوره مشتمل است بر : 1 . سرگذشت اقوام كافر پيشين مخصوصا قوم عاد و ثمود و فرعون ( كه مشتمل بر انذارهاى قومى و مؤكدى است براى كافران و منكران قيامت ) . 2 . ذكر قيامت و خصوصيات آنكه در آن روز هر كس نامه به دست راست دارد به بهشت رود و آن كه نامه به دست چپ دارد به جهنم . 3 . ذكرى از قرآن مجيد كه گفتار فرشتهاى ارجمند است و پند پرهيزكاران و مايهء ندامت كافران . سورهء حج ( ح جّ ) بيست و دومين سورهء قرآن مجيد و به قولى جز چند آيه از آن از سور مكى است و به قولى ديگر جز آيهاى كه در سفر نازل شده از سور مدنى است و به قولى نيز تركيبى از آيات مكى و مدنى است با 78 آيه . بعد از سورهء انبياء و پيش از سوره مؤمنون قرار دارد و مأخذ اسم سوره ، آيهء 27 است . محتواى سوره مشتمل است بر : 1 . معاد و دلايل منطقى آن و انذار مردم غافل از صحنههاى قيامت . 2 . مبارزه با شرك و مشركان . 3 . يادآورى سرنوشت قوم نوح و عاد و ابراهيم و لوط و شعيب و موسى و دعوت به بررسى سرنوشت عبرتانگيز گذشتگان . 4 . مبارزه با ظالمان و دشمنان مهاجم . 5 . حج و سابقهء تاريخى آن از زمان ابراهيم و مسألهء قربانى و طواف و مانند آن و زشت شمردن عمل جلوگيرى از رفتن به خانه خدا . 6 . زكات و امر و به معروف و نهى از منكر و توكل به خدا . 7 . وعدهء پيروزى به مؤمنان . سورهء حجر ( ح ) پانزدهمين سورهء قرآن مجيد و از سور مكى است با 99 آيه . پس از سورهء ابراهيم و پيش از سورهء نحل قرار دارد . مأخذ اسم سوره ، آيهء 80 است . محتواى سوره مشتمل است بر : 1 . آشكار ساختن سرنوشت ترسناك كافران و تكذيبكنندگان پيامبر اسلام . 2 . نمايش مناظر خلقت از آسمان و برجهاى آن و زمين گسترده و كوههاى پابرجا و گياه و باد و آب و زندگى و مرگ . 3 . داستان حضرت آدم و ابليس براى نشان دادن عاقبت بد پيروان شيطان . 4 . اشاره به تاريخ حضرت ابراهيم و لوط و شعيب و صالح عليهم السلام و روشن ساختن تكذيبكنندگان . سورهء حجرات ( ح ج ) چهل و نهمين سورهء قرآن مجيد و از سور مدنى است با 18 آيه . پس از سورهء فتح و پيش از سورهء ق قرار دارد . مأخذ اسم سوره ، آيهء 4 است . محتواى سوره مشتمل است بر : 1 . آداب معاشرت با پيغمبر اسلام . 2 . عدم توجه به شايعات تحقيق نشده و نرفتن در پى گمان . 3 . به نيكى با يكديگر آميزش كردن و برادرى مؤمنان . 4 . صلح دادن ميان مؤمنانى كه باهم كارزار