محمد يوسف حريرى

115

فرهنگ اصطلاحات قرآنى ( فارسى )

2 . جن موجودى نامرئى است كه در قرآن مجيد به وجودش تصريح شده ( 22 بار به صورت جن و 7 بار به صورت جانّ ) و مشخصات زيادى برايش بيان شده از جمله اين‌كه : - از شعله آتش آفريده شده است ( رحمن - 15 ) - قبل از انسان آفريده شده است ( حجر - 27 ) - براى پرستش خداوند آفريده شده است ( ذاريات - 56 ) - گروهى از آنها اهل جهنم هستند . ( اعراف - 179 ) - مىميرند و گروهى ديگر جاى گروهى را مىگيرند ( فصلت - 25 ) - جزو سپاه حضرت سليمان عليه السّلام بودند و در خدمت او بودند ( نمل 17 و 39 - سبا ، 12 ) - گروهى به قرآن گوش فرا مىداده‌اند و سخن مىگويند . ( احقاف - 29 ) - با بعضى انسان‌ها ارتباط برقرار مىكردند و به اغواى انسان‌ها مىپرداختند . قدرت نفوذ در آسمان‌ها و خبرگيرى و استراق سمع داشتند و بعدا ممنوع شدند . گروهى از آنها صالح‌اند و گروهى ناصالح . داراى حشر و نشر و معادند . داراى علم و ادراك و تشخيص حق از باطل و قدرت منطق و استدلالند . داراى تكليف و مسؤوليت‌اند . گروهى به قرآن گوش فراداده‌اند . بعضى مسلمان و بعضى منكر اسلام و ايمان هستند - سورهء جن - ( تفسير نمونه ، ج 25 ، ص 154 - قاموس قرآن - لغات قرآن - قرآن‌پژوهى ، ص 591 ) جنات ( ج نّ ) وَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ فِي رَوْضاتِ الْجَنَّاتِ ( شورى - 22 ) جمع ( - ) جنت 1 . جَنَّاتُ الْفِرْدَوْسِ - كهف : 107 2 . جَنَّاتُ الْمَأْوى - سجده : 19 3 . جَنَّاتِ النَّعِيمِ - مائده : 65 4 . جَنَّاتِ عَدْنٍ : بينه - 8 - عدن 5 . جَنَّاتٍ مَعْرُوشاتٍ - انعام : 142 6 . جَنَّاتٍ مَعْرُوشاتٍ وَ غَيْرَ مَعْرُوشاتٍ - انعام : 142 جنب الله ( ج ب لّا ) يا حَسْرَتى عَلى ما فَرَّطْتُ فِي جَنْبِ اللَّهِ . . . ( زمر - 56 ) - به معناى جانب و ناحيه خدا عبارت است از چيزهاى كه بر عبد واجب است با خداى خود معامله نموده از سوى خود به سوى خداوند روانه كند و مصداق آن اين است كه تنها او را عبادت كند و از نافرمانى او اجتناب ورزد . تفرط در جنب خدا به معنى كوتاهى در آن است . از امام باقر عليه السلام ) نقل شده كه فرموده‌اند نحن جنب الله . ( فرهنگ لغات قرآن - ج 1 - ص 285 ) جنت ( ج نّ ) فِي جَنَّةٍ عالِيَةٍ ( غاشيه - 10 ) بهشت . جايگاه نيكان و پارسايان در عالم آخرت . 1 . جَنَّةُ الْخُلْدِ : فرقان - 15 2 . جَنَّاتُ الْفِرْدَوْسِ : كهف - 107 3 . جَنَّةِ النَّعِيمِ : شعراء - 85 4 . جَنَّةُ الْمَأْوى : نجم - 15 و در اين‌كه جنّة الماوى كدام بهشت است مفسران گفته‌اند : الف . جَنَّةُ الْخُلْدِ ( بهشت جاويدان ) است كه در انتظار تمام اهل ايمان و پرهيزگاران است و محل آن در آسمان است . ب . جايگاه ويژه‌اى است از بهشت و محل خالصان و مخلصان است كه در كنار سدرة المنتهى است . ج . بهشت برزخى است كه ارواح شهدا و مؤمنان