علاوه بر اين ، ابن عباس قرآن را با قرآن تفسير مىكرد ، او در مورد آيهء : رَبَّنا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَ أَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ « 1 » ، « پروردگارا ! ما را دوبار ميراندى و دوبار زنده كردى » ، مىگويد : منظور اين است كه پيش از اين‌كه خداوند شما را بيافريند خاك بوديد و اين حالت مرده است ، سپس شما را زنده كرد و آفريد و اين يك بار زنده كردن است . آن‌گاه شما را مىميراند و به گورها بازمىگرديد و اين ميراندن دوباره است و سپس شما را در قيامت برمىانگيزاند و اين زنده ساختن دوباره است ؛ و اين است دو بار زنده كردن و دو بار ميراندن و همين معنا مقصود خداوند است ، آنجا كه مىفرمايد : كَيْفَ تَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَ كُنْتُمْ أَمْواتاً فَأَحْياكُمْ ثُمَّ يُمِيتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيكُمْ ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ « 2 » ، « چگونه به خداوند كافر مىشويد در حالى كه شما اجسام بىروحى بوديد و او شما را زنده كرد ، سپس شما را مىميراند ، سپس زنده مىكند ، آنگاه به سوى او بازمىگرديد » . ابن عباس به منظور روشن ساختن معنا و آشكار كردن آن از شيوهء اضافات تفسيرى پيروى مىكرد . او در مورد آيهء : هُمْ دَرَجاتٌ عِنْدَ اللَّهِ وَ اللَّهُ بَصِيرٌ بِما يَعْمَلُونَ « 3 » ، « هريك از ايشان را نزد خداوند درجاتى است و خداوند به آنچه انجام مىدهند بيناست » ، مىگويد : آنها به سبب اعمالشان براى خود درجه و مقامى در نزد خدا دارند . . . « 4 » ابن عباس به خاطر ژرف‌نگرى كه در فهم متن قرآن داشت به انديشيدن مىپرداخت . او در تفسير آيهء : قالُوا ادْعُ لَنا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَنا ما هِيَ إِنَّ الْبَقَرَ تَشابَهَ عَلَيْنا وَ إِنَّا إِنْ شاءَ اللَّهُ لَمُهْتَدُونَ « 5 » ، « گفتند از خدايت بخواه براى ما روشن سازد بالاخره چگونه گاوى باشد ؛ زيرا اين گاو براى ما مشتبه شده ! و اگر خدا بخواهد ما هدايت خواهيم شد » ، مىگويد : اگر بنى اسرائيل پست‌ترين گاو را ذبح كرده بودند بدان بسنده مىشد ، ولى آنان در انتخاب آن سختگيرى كردند ، خداوند هم بر آنها سخت گرفت . « 6 » به خاطر همين

--> ( 1 ) - مؤمن / 11 . ( 2 ) - بقره / 28 . ( 3 ) - آل عمران / 163 . ( 4 ) - همان مأخذ ، ج 4 ، ص 107 . ( 5 ) - بقره / 70 . ( 6 ) - تفسير طبرى ، ج 1 ، ص 275 .