مبحث دوم ويژگيهاى نگارش عربى پيش از رسم عثمانى در پرتو كتابتهاى سامى اين بحث به بيان ويژگيهاى كتابت عربى ، در دو عصر جاهلى و اسلامى تا عصر نسخه بردارى مصاحف در خلافت عثمان ، اختصاص دارد و در اين بحث از مجموع سنگ نوشته‌ها و اسناد خطى كه به دست ما رسيده يارى خواهيم گرفت ، تا روشن شود كه رسم عثمانى در آن زمان تا چه حدى ويژگيهاى كتابت عربى را با خود داشته است ؟ اول : اسناد قابل استفاده در اين بحث اسناد مكتوبى كه مربوط به اين دوره باشد جز شمار اندكى در دست پژوهشگران وجود ندارد و اين مطلب ، هم شامل عصر جاهليت و هم شامل عصر صدر اسلام مىشود و شك نيست كه اين تعداد اندك و محدود ، واقعيت كتابت عربى در آن زمان را نشان نمىدهد . در گذشته ديديم كه روايات زيادى بر استخدام كتابت عربى در عصر جاهلى ، دلالت دارد و پس از ظهور اسلام ، انگيزه‌هاى فراوانى پيدا شد كه كتابت به طور وسيعى گسترش يابد و روايات بر اين نكته تاكيد دارند كه در زمان حيات پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و آله و سلم كتابت