محمد بيومي مهران ( مترجم : سيد محمد راستگو )
197
بررسى تاريخى قصص قرآن ( فارسى )
بارى فرعون از آنچه ناباورانه براى او پيش آمد ، در شگفت شد ، چه هرگز چشم نمىداشت كه جادوگران چيرهدست وى ، در برابر موسى و پيش چشم مردم ، اينگونه فرو شكسته شوند [ اما خدا خواست كه چنين شود ] و فرعون چون ديد كه تخت و توانايىاش رو به فروپاشى مىرود و شأن و شكوهش سر از شكستگى درمىآورد ، و به زودى داستان سرشكستگى او زبانزد همگان خواهد گشت ؛ و خود در اين سوى و آن سوى ، در كوى و برزن و بازار ابزار مضحكه و مسخرهء مردم خواهد گرديد ، فرياد كشيد ، فريادش به جايى نرسيد ، به خشم و خروش آمد ، سودى نبخشيد . تهديد كرد ، كسى نترسيد . درباريان و پيرامونيان او نيز حالى از اين بهتر نداشتند . آنان نيز قدرت و ثروت و نفوذ و همه چيز خويش را رو به نابودى مىديدند . مىديدند كه با اين دعوت جديد توفانى پيش آمده است كه بزرگ آنان ، فرعون و خود آنان را يكباره رو خواهد كرد ، اگرچه اين مطلب نيز در همان نخستين ديدارى كه با موسى و هارون داشتند از سخنانشان فهميده مىشد : « آيا آمدهايد تا ما را از شيوهاى كه پدرانمان را بر آن يافتيم ، بازداريد [ و از سرورى و سالارى بيندازيد ] و سالارى اين سرزمين از آن شما باشد ؟ » « 1 » ، و از اين جاست كه مىبينيم مىكوشند فرعون را وادارند و برانگيزند تا كشتار تازهاى در ميان بنى اسرائيل راه اندازند : « بزرگان قوم فرعون [ به او ] گفتند : چرا موسى و قومش را وامىگذارى تا در اين زمين فتنه و فساد كنند و به تو و خدايان تو پشت كنند ؛ [ و از پى اين تحريك و تشويق آنان بود كه فرعون ] گفت : [ باك نداشته باشيد ] به زودى پسرانشان را مىكشيم و زنانشان را [ براى كنيزى و . . . ] زنده مىگذاريم و بىگمان ما بر آنان برتر و چيرهايم » « 2 » ؛ گفتند : پسران كسانى را كه به او گرويدهاند ، بكشيد و زنانشان را زنده گذاريد و [ نمىدانستند كه ] نيرنگ كافران جز از تباهى سردرنمىآورد . و فرعون گفت : مرا واگذاريد تا موسى را بكشم و او نيز خداى خود را بخواند [ چرا كه ] مىترسم دين شما را ديگرگون كند يا در اين سرزمين فتنه و فساد پديد آرد » . « 3 »
--> ( 1 ) . « أَ جِئْتَنا لِتَلْفِتَنا عَمَّا وَجَدْنا عَلَيْهِ آباءَنا وَ تَكُونَ لَكُمَا الْكِبْرِياءُ فِي الْأَرْضِ » ( سورهء يونس ، آيهء 78 ) . ( 2 ) . « وَ قالَ الْمَلَأُ مِنْ قَوْمِ فِرْعَوْنَ أَ تَذَرُ مُوسى وَ قَوْمَهُ لِيُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ وَ يَذَرَكَ وَ آلِهَتَكَ ، قالَ سَنُقَتِّلُ أَبْناءَهُمْ وَ نَسْتَحْيِي نِساءَهُمْ وَ إِنَّا فَوْقَهُمْ قاهِرُونَ » ( سورهء اعراف ، آيهء 127 ) . ( 3 ) . « قالُوا اقْتُلُوا أَبْناءَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ وَ اسْتَحْيُوا نِساءَهُمْ وَ ما كَيْدُ الْكافِرِينَ إِلَّا فِي ضَلالٍ * وَ قالَ فِرْعَوْنُ ذَرُونِي أَقْتُلْ مُوسى وَ لْيَدْعُ رَبَّهُ إِنِّي أَخافُ أَنْ يُبَدِّلَ دِينَكُمْ أَوْ أَنْ يُظْهِرَ فِي الْأَرْضِ الْفَسادَ » ( سورهء غافر ، آيات 25 - 26 ) .