دور تر نرفته است . « 1 » مگر در روزگار ، « آپوفيس » - كه گويا آخرين كسى است كه به اين نام خوانده مىشده - كه در دوره‌اى كوتاه ، زودگذر و ناپايدار بر سرزمين « بىحتحور » دست يافته بود ، و هيچ گواه درستى نداريم گوياى اين كه جز « آپوفيس » كس ديگرى از هيكسوسيان نيز بر آن جا چيره شده باشد . « 2 » اما داستان باج و خراج‌گيرى آنان ، هم از مصر عليا و هم از مصر سفلى نيز چيزى است دست كم پر از شك و ترديد . زيرا ديدگاهى كه مىگويد هيكسوسيان بر همهء مصر چيره بوده‌اند ، پندارى بىپايه است كه سند استوار به دست آمده از پادشاه « كاموزا » يك‌سره آن را مردود شمرده است . اين سند آشكارا نشان مىدهد كه جنگ‌جويان نتوانسته‌اند به هيچ روى از دو كوه آن سوتر روند و پس از اندك زمانى ناگزير شده‌اند مرزهاى خويش را در « خمون » ( اشمونين ، مركز ملوى ) استوار سازند . « 3 » 3 . از تورات برمىآيد كه از همان آغاز حضور اسرائيليان با بنيامين در مصر ، احساس مصريان به آنها ، دشمنانه و دست‌كم نادوستانه بوده است و از اين جاست كه يوسف چون مىخواهد به شادى ديدار برادر ، وليمه ميهمانى بدهد ، سه سفرهء جدا مىآرايد : يكى براى بنيامين ، ديگرى براى ديگر برادران و سومين براى مصريان . از اين روى كه مصريان چون هم خوراكى با اسرائيليان را پليد مىشمردند ، نمىتوانستند با آنها هم خوراك شوند . « 4 » اين نخستين برخورد مصريان و عبرانيان ، نيز ميهمانى دادن يوسف - كه خود عبرى است - به هيچ روى نشانگر بزرگ - داشت و احترام عبرانيان از سوى مصريان نيست ، بلكه آشكارا تا آن جا نشان بىزارى مصريان از عبرانيان و ناخرسندى آنان از ديدار و هم‌نشينى با اينان است . كه اگرچه مىدانند آنان برادران يوسف‌اند و يوسف عزيز مصر ، خزانه‌دار آن و برگزيدهء فرمان‌رواشان است ، خوش ندارند با آنان بر يك سفره بنشينند و بىگمان اگر اين ماجرا نشانگر چيزى باشد ، نشانگر بريدگى و بىزارى آشكار و بىنياز از بيان اين دو گروه خواهد بود . « 5 » 4 . نام و نشان و شغل كسى كه يوسف را خريد ، آشكارا در تورات چنين آمده است : « فوطيفار » ، خواجهء سراى فرعون و سردار سربازان او ( - فرماندهء گارد ويژه « 6 » ) ، و روشن است

--> ( 1 ) . Pahor Labib , Die Herrschaft der Hyksos in Aegypten und ihr Sturz , P , 18 FF . ( 2 ) . A . H . Gardiner , op - cit , p . 168 . ( 3 ) . بنگريد به كتاب مؤلف ، حركات التحرير فى مصر القديمة ، 143 - 145 ؛ نيز : Labib , p . 168 . ( 4 ) . سفر پيدايش ، 43 : 32 ؛ بسنجيد با الظاهرة القرآنية ، 305 . ( 5 ) . محمد بيومى مهران ، اسرائيل ، 243 . ( 6 ) . سفر پيدايش ، 39 : 1 .