ب . نحوهء مقابله در ابتداى كار ، از روش پيشنهادى برخى از محقّقان « 1 » ، يعنى خواندن يكى از نسخه‌ها وضبط آن با ضبط صوت وسپس مقابلهء ديگر نسخه‌ها با گوش دادن به نسخهء نخست وثبت موارد اختلاف ، استفاده كردم ؛ امّا در نيمهء راه دريافتم كه اين شيوه - با وجود محاسنى كه دارد - چندان اطمينان آور نيست ؛ چرا كه گاهى تلفّظ دو واژه يكسان يا بسيار شبيه به هم است ولى كتابت آنها متفاوت ، وچه بسا كه اين تفاوت با شنيدن دريافته نشود . براي نمونه به تشابه اين واژه‌ها در تلفّظ توجّه كنيد كه در نسخه‌ها به دو صورت متفاوت كتابت شده است : « ضنينا » و « ظنينا » ( ص 22 ، پ 5 ) ؛ « واسطتان » و « واستطان » ( ص 52 ، پ 6 ) ؛ « فإذن » و « فإذا » ( ص 55 ، پ 10 ) ؛ « القاسر » و « القاصر » ( ص 87 ، پ 19 ) ؛ « المضبوطة » و « المظبوطة » ( ص 93 ، پ 4 ) ؛ « الغنى » و « الغنا » ( ص 121 ، پ 4 ) ؛ « إيساغوجى » و « إيساقوجى » ( ص 232 ، پ 17 ) . از اين رو ، مقابلهء نسخه‌ها را با ديدن يكايك آنها از سر گرفتم ، وبا تلاش فراوان در ثبت همهء موارد اختلاف - كه گاهى به تكرار مقابله منجر مىشد - آن را به انجام رساندم . ج . مقايسهء نسخه‌ها با متن نهايى در اينجا براي آنكه تا اندازه‌اى به ميزان دقّت وصحّت نسخه‌هاى هفتگانه پى برده باشيم ، به تعداد اختلافهايى كه هر يك از آنها با متن نهايى پيدا كرده‌اند اشاره

--> ( 1 ) ويليام چيتيك ، اين روش را - بگفتهء خودش - با برگرفتن از فكر دكتر صلاح الصّاوى بكار برده است . ( رك : عبد الرّحمن جامى ، نقد النّصوص في شرح نقش الفصوص ، با مقدّمه وتصحيح وتعليقات ويليام چيتيك ، تهران ، مؤسّسه مطالعات وتحقيقات فرهنگى ، 1370 ش ، ص هفتاد ) . آقاى نجيب مايل هروى نيز اين روش را در صورت دست نيافتن به يك همكار آگاه پيشنهاد مىكند . ( رك : نجيب مايل هروى ، نقد وتصحيح متون ، مشهد ، بنياد پژوهشهاى آستان قدس رضوى ، 1369 ش ، ص 277 ) .