صدر الدين محمد الشيرازي ( صدر المتألهين )
9
مجموعه رسائل فلسفى صدر المتألهين
أتممت عشرا فمن عندك » [ قصص / 27 ] به شيراز رفته قريب به دو سال ديگر در خدمت با بركت ايشان بسر برده واز أنفاس طيّبهء ايشان بسى استفاده نمود » . 2 - ملّا عبد الرزّاق لاهيجى : أو نيز مفتخر به دامادى أستاذ بوده واز طرف وى ملّقب به « فيّاض » گشته است . وى با مرام حكمي أستاذ خود چندان موافق نبوده وبعضي آن را حمل بر تقيّه نمودهاند . صاحب تأليفات متعددّى همچون « شوارق الالهام » ، « گوهر مراد » ، « سرمايهء ايمان » وغيره است . همو در ستايش أستاذ فرزانهء خود گفته است : جهان فضل وكمال صدر شيرازي * كه خطّهء شيراز ازوست فيض آثار فلك به مكتب فضلش ز تختهء خورشيد * بسان طفل گرفتست لوح زر به كنار . . . ربوده است به چوگان فكر گوى كمال * بلى ربايد صد گو چنين يگانه سوار كجاست بو على وآن فطانت ودقّت * به پيش فطرت أو تا كند به عجز اقرار گر أو مروّج آثار علم مىنشدى * همى نماند نامى ز علم عنقاوار « 18 » 3 - شيخ حسين تنكابني : از زندگى أو اطلاع كافى در دست نيست . صاحب رسائل متعددّى همچون « رسالهء حدوث » ، « وحدت وجود » و « أنواع حشر » است « 19 » . 4 - ميرزا جانى : از زندگى أو اطلاعى در دست نيست ، در صفحهء أول « شرح قبسات « 20 » » أو در كتابخانهء مجلس شورا به شاگردى وى نزد صدرا اشاره شده ، ودر صفحهء آخر « قبسات » ، چاپ سنگى ، نيز اشارهاى به آن شده است .
--> ( 18 ) - ر . ك : « ديوان فيّاض لاهيجى » ، صص 87 و 88 ، ط : دانشگاه تهران . نيز بنگريد : ص 114 - 122 . ( 19 ) - كتابخانهء مدرسهء سپهسالار . ( 20 ) - اين شرح بالغ بر پنج مجلّد است . نيز ر ك : « منتخبات آثار حكماى الهى إيران » ج 2