المستقيم ، تقويم الإيمان ، الإيماضات ، الإيقاظات ، خلسة الملكوت ونبراس الضياء از اهميّت ويژه‌اى برخوردارند ، وبر حسب اجازاتى كه از ميرداماد بر جاى مانده پاره‌اى از اين كتب در زمان وى مورد تدريس بوده است . قبسات از مهمترين كتب ميرداماد قبسات است ، اين اثر در شمارهء آثار وى از چند نظر قابل توجّه است . الف : بنا بر گزارش مؤلّف اين كتاب در ماه شعبان المعظم 1034 آغاز ، ودر هفدهم ربيع الاوّل همان سال ، شرف انجام پذيرفته است ، كه با توجّه به تاريخ انجام ، مىتوان آن را در زمرهء آثاري دانست كه در أواخر عمر به رشتهء تحرير كشيده ، لذا دربرگيرندهء أساس دستگاه فلسفي أو است . ب : تحرير اين رساله بر أساس اشاراتى كه در خلال آن به چشم مىآيد پس از الأفق المبين ، الإيقاظات ، الإيماضات ، التقديسات ، تقويم الإيمان ، خلسة الملكوت ، الرواشح السماوية ، سدرة المنتهى ، الصراط المستقيم ، تعليقة إلهيات شفاء ونبراس الضياء است . بنا بر اين حاوي أفكار وآراء نهايى مؤلّف مىباشد « 1 » . ج : محتواى اين رساله بر خلاف بيشتر آثار « 2 » فلسفي نويسندهء آن ، در بر دارندهء مباحث متنوّع فلسفي است ، وچنانچه از فهرست كتاب آشكار است پژوهش در باب حدوث وقدم « 3 » وبخشهايى از أمور عامّه ، إلهيات بمعنى الأخص وطبيعيات را

--> ( 1 ) - لازم به ذكر است كه تأليف أكثر آثار فوق بنا بر نسخ موجود پايان نپذيرفته ، لذا از آن چنين برمىآيد كه مؤلّف آن ، در يك زمان به تحرير چند رساله مىپرداخته است . ( 2 ) - به طور نمونه اثر الإيقاظات در تحليل مسألهء جبر واختيار ، خلسة الملكوت ، الصراط المستقيم ، الإيماضات در حدوث وقدم ونبراس الضياء در بداء مىباشد . ( 3 ) - گر چه موضوع اصلى اين كتاب در طرح حدوث دهري است ، ولى به طور فرعى به بخشهاى مختلف فلسفي مىپردازد .