ابن الكلبي

34

كتاب الأصنام ( تنكيس الأصنام )

كشته شد . [ 2 ] سائب دو پسر داشت ، يكى سفيان ، و دو ديگر محمد . محمد نوهء دخترى ابو موسى اشعرى است كه مدتى حاكم كوفه بود و در قضيهء حكمين عمرو عاص عيارانه او را فريب داد . [ 3 ] محمد در جنگ « دير جماجم » كه ميان « حجاج » ، پسر يوسف ثقفى ، و عبد الرحمن ، پسر محمد ، پسر اشعث در سال 82 هجري در گرفت ، شركت جست ، و به يارى عبد الرحمن شتافت . [ 4 ] محمد در عهد امويان مدت طويلى زندگى كرد ، و عصر ابو العباس عبد الله سفاح و ابو جعفر عبد الله منصور عباسي را نيز درك كرد : محمد به درخواست سليمان پسر على عباسي [ 5 ] كه از جانب سفاح در بصره و نواحي آن حكومت مىكرد ، از كوفه به بصره آمد و مدتى در بصره بود و سپس به كوفه باز آمد . در بصره ، سليمان او را بگرمى پذيره شد و در خانهء خويش نشانيد و محمد حلقهء درسى ترتيب داد و به إملاء تفسير قرآن پرداخت ، تا به آيتى از سورهء براءة رسيد و آن آيت را بر خلاف آنچه مشهور بود تفسير كرد ، ( شاگردان ) گفتند ما

--> [ 2 ] پسر ورقاء نخعى ، از مخالفان خاندان كلبى ، دربارهء كشته شدن سائب چنين سروده است : من مبلغ عنى عبيدا بأنني * علوت أخاه بالحسام المهند فان كنت تبغى العلم عنه فانه * مقيم لدى الديرين غير موسد و عمدا علوت الراس منه بصارم * فاثكلته سفيان بعد محمد [ 3 ] فتوح البلدان ، 431 . [ 4 ] بنگريد : تاريخ طبرى 2 / 14 و . 281 بن , A . Muller , derIslam , I 153 بن J . Wellhausen , dasArab . Reich [ 5 ] سليمان پسر على پسر عبد الله پسر عباس ، متولد سال 82 و متوفى به سال 142 هجري ، در سال 133 از جانب سفاح به حكومت بصره و نواحي آن منصوب شد و تا سال 139 كه منصور او را بر كنار ساخت در بصره حكومت و امارت داشت و پس از بركنارى از امارت هم در آن شهر بود تا در سال 142 در گذشت . بنابر اين عزيمت محمد از كوفه به بصره بين سالهاى 133 و 139 مىتواند باشد . مدت أقامت محمد در بصره روشن نيست .