ابن الكلبي

11

كتاب الأصنام ( تنكيس الأصنام )

تحقيقاتش را گرفتند و پيرامون كيفيت پرستش عرب جاهلى به تتبع و پىجويى علمي پرداختند . ابو الوليد محمد بن عبد الله بن احمد ازرقى ( متوفى در حدود سنهء 250 ) مورخ مكي - يمنى ، در كتاب اخبار مكة و ما جاء فيها من الآثار ) به مسئله عبادات عرب و بتان و آثار ايشان پرداخته و درين زمينه اطلاعات ذيقيمتى جمع آورده و خوشبختانه اين كتاب محفوظ مانده و به زيور طبع نيز آراسته شده است . مقارن تصنيف كتاب اخبار مكة ، ابو جعفر محمد بن حبيب البغدادي ( متوفى در حدود سنهء 245 ه ) در موضوع پرستش عرب جاهلى و بتان ايشان كتاب « المحبر » را تدوين نمود . اين كتاب موجود و چاپ و انتشار يافته است . پس از آن ، ابو عثمان عمرو بن بحر جاحظ بصرى معتزلي ( متولد 166 - و متوفى به سال 250 يا 255 ه ) در همين موضوع تأليفى به نام كتاب الأصنام فراهم آورد اما در اثر گذشت زمان و وقايع و حوادثى كه بر ما پوشيده است ، كتابش از ميان رفت و جز نامى از آن باقى نماند . بعد از آن احمد بن سهل معروف به ابو زيد بلخى ( 322 - 235 ه ) كتاب الرد على عبدة الأصنام را تأليف نمود . پس از آن برخى از صاحبان مقالات و مورخان راجع به عرب جاهلى و نحوهء پرستش آنان در كتابهاى خود به تحقيق و نقل اخبار عرب پرداختند كه غالبا منشأ ، بيشترين اطلاعات آنها گفته‌ها و نوشته‌هاى محمد بن سائب و پسرش هشام كلبى مىباشد .