مرتضى مطهري

67

يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )

نبوده‌اند و البته قرائن كافى ندارد . رد اين نظر ، كلام امير المؤمنين است در نهج البلاغه ، خطبهء 33 : * ( و ليس احد من العرب يقرأ كتاباً و لايدعى نبوة . ) * د . مىگويد : كلمهء جاهليت از آن جهت به اعراب قبل از اسلام اطلاق شد كه با كتب سامى آشنا نبودند ، نه اينكه بىسواد بودند . جواب اين است : اگر اينطور بود لازم بود اين كلمه را خود اعراب جاهليت و اهل كتاب مانند كلمهء اميين دربارهء آنها به كار ببرند . و ثانياً علت اطلاق كلمهء جاهليت بر آنها بىسوادى آنها نبود ، بى عقلى و بىخردى آنها بود . كلمهء جاهل در قرآن به معنى بىخرد گفته شود نه بىسواد ، مثل اينكه مىفرمايد : * ( و اذا خاطبهم الجاهلون قالوا سلاماً ) * يا مىفرمايد : * ( اعوذ با لله ان اكون من الجاهلين ) * يا آنكه دربارهء نوح مىفرمايد : * ( انى اعظك ان تكون من الجاهلين . ) * ه . مىگويد ( راجع به آيهء * ( و ما كنت تتلوا من قبله من كتاب . . . ) : ) * كلمهء كتاب در اصطلاح قرآن هر نوشته و كتابى نيست ، خصوص نوشته هاى مذهبى مقدس * ( تورات و انجيل ) * است كه در زبان عربى كه زبان پيغمبر بوده ، ناشناس بوده است . واقعيت اين است كه پس از نزول وحى و دعوت پيغمبر بعضى يهوديان مىگفتند كه حضرت محمد اظهارات خود را از روى كتابهاى مقدس ايشان نقل مىكنند . آيهء فوق براى رد كردن ادعاى اينان نازل شد . در اين آيه گفته مىشود كه پيغمبر زبان اين نوشته هاى مقدس را كه پيش از قرآن بوده‌اند نمىدانست كه بتواند آنها را بخواند يا پنهانى و مخفيانه با دست خود چيزى از روى آنها بنويسد