مرتضى مطهري

26

يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )

و . شخصيتهاى ممتاز و منفرد تاريخ ، آنچنان كه قرآن لقمان را از متن تاريخ بيرون مىكشد . ز . سيرهء نبوى : * ( لقد كان لكم فى رسول الله اسوة حسنة . . . ) * ح . سنت ط . سيرهء معصومين 2 . بحث دربارهء سيره است . سير عبارت است از رفتار فرد ، و سيره عبارت است از نوع رفتار و منطقى كه فرد در رفتار خود براى رسيدن به مقاصد به كار مىبرد ( 1 ) . 3 . فلاسفه ، حكمت را به نظرى و عملى تقسيم كرده‌اند ولى منطق را چنين تقسيم نكرده‌اند . ولى به عقيدهء ما همچنان كه دو نوع فلسفه داريم ، دو نوع منطق داريم . 4 . همچنان كه در منطق نظرى همهء مردم اهل منطق نيستند ، مادون منطق قرار دارند ، هيچ معيار و ميزانى بر انديشه شان حكمفرما نيست ، در منطق عملى نيز بعضى از مردم اساساً اهل منطق و معيار نيستند ، سبك و روش و اسلوب ندارند . اين است كه ما مىگوييم همهء مردم سير دارند ولى همه سيره ندارند ، زيرا سيره منطق است و متد و اسلوب . و اين است كه باز ما مدعى هستيم كه سيرهء ابن اسحاق و ابن هشام و سيرهء حلبيه همه سير رسول اكرم است نه سيرهء آن حضرت ، تاريخ زندگى آن حضرت است نه منطق زندگى آن حضرت . 5 . همان طورى كه در انديشه هاى نظرى ، فلسفه غير از منطق است ، در زندگى عملى نيز فلسفهء زندگى يك فرد يا يك جامعه غير از منطق زندگى آنهاست . عليهذا فلسفهء تاريخ زندگى پيغمبر يك مطلب است و منطق زندگى رسول اكرم چيز ديگر است . عليهذا ما مىخواهيم مبتكر فنى باشيم به نام « منطق تاريخ » در مقابل « فلسفهء تاريخ »

--> ( 1 ) سيره سبك رفتار است همچنان كه شعر گفتن يك چيز است و سبك شعر چيز ديگر است ، هنر چيزى است و سبك هنر چيز ديگر