مرتضى مطهري

424

يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )

تحصيل معلومات در ساختمان و خلقت موجودات جهان دعوت مىكند و مىفرمايد اگر انسان به نظاماتى كه در خلقت اين مخلوقات به كار رفته است دقت كند ، مىفهمد كه تقدير و تدبيرى در خلقت اين موجودات به كار رفته است ، و به همين جهت قرآن كريم اين مخلوقات و نظامات موجود در آنها را به عنوان « آيات » يعنى نشانه هاى حكمت و تدبير و تقدير الهى ياد مىكند . آيات قرآن در اين موضوع خيلى زياد است . كافى است فعلًا شما را به آيات 20 - 25 از سورهء مباركهء روم و به آيهء 164 از سورهء مباركهء بقره ارجاع كنيم . ب . آيه اى است كه منطبق بر برهان خلف است ، يعنى مدعا را از راه ابطال نقطهء مقابلش اثبات مىكند . در اين آيه ، توحيد از راه محال بودن تعدد خدا اثبات شده است . آن آيه ، آيهء 22 از سورهء انبياء است ، مىفرمايد : * ( لو كان فيهما الهة الَّا الله لفسدتا ) * يعنى اگر در آسمان و زمين ( مقصود همهء عوالم علوى و سفلى وجود است ) خدايان ديگرى غير از خدا مىبود آنها فاسد و فانى و معدوم مىشدند ، يعنى تعدد خدا و مبدأ سبب فساد عالم مىگردد و چون عالم باقى است و به نظام خود ادامه مىدهد پس تعدد نيست و يگانگى است . اين برهان احتياج به توضيح دارد . در اين آيه ميان تعدد خدا و فساد عالم تلازم شده است . اكنون بايد ببينيم چگونه تعدد واجب الوجود مستلزم فساد و خراب عالم است . رجوع شود به الاتقان ، صفحات 135 - 137 . در كتاب ابن تيميّه ، تأليف شيخ محمد ابو زهره ، در پاورقيها احياناً مثل صفحهء 301 ارجاع مىكند به كتابى تأليف خودش به نام تاريخ الجدل . مراجعه شود .