مرتضى مطهري
420
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )
مىشود كه دچار غفلت و تسامح مىشود و به قرينهء ضعيفى قناعت مىكند و به صورت جزم حكمى صادر مىكند و دچار خطا و اشتباه مىگردد . اين حالت اشتباهكارى در اثر عدم توجه و عدم مراقبت و تفتيش و بازرسى نكردن دستگاه فكر ، زياد پيدا مىشود و در نتيجه منشأ خطاهايى مىگردد . قرآن كريم در آيات زيادى اين لغزشگاه را تذكر مىدهد . در آيهء 116 از سورهء انعام مىفرمايد : اكثر مردم اينچنين مىباشند كه از ظن و گمان پيروى مىكنند و اگر تو بخواهى از آنها پيروى كنى ، به خطا و گمراهى و ضلالت مىافتى : . * ( و ان تطع اكثر من فى الارض يضلوك عن سبيل الله ان يتبعون الَّا الظن و ان هم الا يخرصون . ) * . در سورهء جاثيه ، آيهء 24 دربارهء دهريين و ماديين و منشأ خطا و گمراهى آنها همين مطلب را گوشزد مىكند : . * ( و قالوا ما هى الَّا حياتنا الدنيا نموت و نحيا و ما يهلكنا الَّا الدهر و ما لهم بذلك من علم ان هم لايظنون . ) * . يعنى گفتند جز اين زندگى دنيا كه مرتب مىميريم و زنده مىشويم ( يعنى افرادى مىميرند و افراد ديگرى در صحنهء حيات ظاهر مىشوند ) زندگى ديگرى نيست ( آنچنان كه پيغمبران گفتهاند كه همان كس كه در اين دنيا مىميرد در نشئهء ديگر زنده مىشود ) ، جز دست روزگار و قواى طبيعت دست ديگرى در كار نيست . اينها بدانچه مىگويند علم ندارند ( دليل عقلى قانع كننده كه موجب يقين بشود ندارند ) ، فقط گمان مىبرند كه اينطور باشد . قرآن كريم اصرار دارد كه انسان نبايد غفلت كند و مطلبى را كه به