مشفوعٌ عنده علت اصلى است . آيهء * ( قل لله الشفاعة جميعاً ) * اين است كه شفيع و شفاعت را نيز او برمىانگيزد . در شفاعت باطل وسيله وسيله بودن خود را و شفيع شفيع بودن خود را از مذنب كسب مىكند . در شفاعت عمل بايد به چند چيز توجه داشت : . الف . نسبت دنيا و آخرت ، نسبت ظاهر و باطن ، دو صفحه از يك جسم يا دو فصل از يك سال است : * ( الدنيا مزرعة الآخرة ) * . پاداش و كيفر آن دنيا با پاداش و كيفر قانونى و قراردادى اجتماعى متفاوت است ، شبيه آثار وضعى مادى اعمال است در اين جهان ، نظير سفليس در اثر مقاربت است ، البته با تفاوتهايى كه حتى رابطهء جزا و عمل از رابطهء اثر و منشأ اثر هم بالاتر است ، رابطهء اتحادى است . ب . همانطور كه نفس اعمال تجسم پيدا مىكند ، روابط نيز تجسم پيدا مىكند مانند پيشوايى و تبعيت : * ( يوم ندعوا كل اناس بامامهم . ) * دربارهء فرعون در روز قيامت مىفرمايد : * ( يقدم قومه يوم القيمة فأوردهم النار و بئس الورد المورود . ) * . در حديث است : * ( من احب حجراً حشره الله معه . ) * . قرآن از زبان ابراهيم نقل مىكند : * ( فمن تبعنى فانه منى . ) * . اگر گفته مىشود مثلًا امام حسين از امام حسن بيشتر شفاعت مىكند ، به خاطر اين است كه كسانى كه از طريق امام حسين نجات يافته‌اند بيشتر است . اينكه گفته مىشود على به شفاعت پيغمبر و حسنين به شفاعت على و هكذا تا ائمه و علما و مؤمنين يك رابطهء منظم شفاعت برقرار است ، يك امر تشريفاتى نيست . 15 . مطابق آنچه گفته شد وجه صحيح شفاعت و زيارت و محبت اوليا و تعظيم و تكريم آنها اين است كه خداوند طبق مصالحى آنها را مىخواهد . مطلبى كه در اينجا هست اين است كه اسلام هدفهايى دارد كه مشخص است مثل توحيد و اعتقاد به معاد ، تزكيهء نفوس ، عمل ، اتحاد مسلمين ، تعقل و تفكر ، علم و معرفت . اسلام مىخواهد به هر حال اجتماع اسلامى اينچنين باشد .