ايضاً سورهء ق ، آيات 9 - 11 : و نزلنا من السماء ماء مباركاً فأنبتنا به جنات و حب الحصيد . و النخل باسقات لها طلع نضيد . رزقاً للعباد و احيينا به بلدة ميتاً كذلك الخروج . اين نوع تقريب است كه چيزى خارج از نظام عالم نيست . 4 . استدلال به حكمت و عنايت پروردگار كه در ورقه هاى يادداشت عالم پس از مرگ ، صفحات 131 . . . و ورقه هاى معاد - برهان حكمت و عنايت و مسئلهء هستى در ميان نيستيها بيان كرده‌ايم ، رجوع شود . معاد - يادداشت عالم پس از مرگ . چرا بايد ايمان به معاد داشته باشيم ؟ : 1 . مجهول بودن آن جهان و طبيعى بودن آن و تمثيل به جنين 2 . در عين حال تفاوتى ميان رابطهء عالم جنين با عالم دنيا و رابطهء عالم دنيا با عالم آخرت است كه در عالم دنيا انسان خود تعيين كنندهء سرنوشت خود است در هر دو دنيا ، پس لازم است بشر نسبت به آن دنيا بىخبر نماند و ايمان پيدا كند . راه و روزن براى معاد : اين است كه راهها و روزنهايى باز شده است . راهى كه باز شده راه وحى و نبوت است ، روزنه هايى كه باز شده از راه روح خود انسان است كه منقسم مىشود به : الف . روزنهء فلسفى كه در اينجا جهان انسان معيار قرار گرفته ، همچنان كه در اصول فلسفه گفتيم ، به علاوهء برخى راههاى ديگر براى اثبات عالم ملكوت ماقبل دنيا و ملكوت مابعد دنيا . ب . رؤياها ج . مكاشفه ها و خلع بدنها د . روح شناسى تجربى جديد و يا اسپريتيسم