كم غرّ صبرك و ابتسامك صاحبا لما راه و فىالحشى ما لايرى امر الفؤاد جفونه و لسانه فكتمته و كفى بجسمك مخبرا سعدى ، غزليات : دعوى عشاق را شرع نخواهد بيان گونه زردش دليل ، ناله زارش گواست ايضاً غزليات : گر بگويم كه مرا حال پريشانى نيست رنگ رخسار خبر مىدهد از سرّ ضمير روحيه روحيه هراندازه عظيم باشد بدن بيشتر در تعب است قاعده اين است كه هر اندازه روحيه كوچك باشد بدن راحتتر است و به زحمت نمىافتد . روحيه حقير به لقمه دريوزگى قانع است و متأثر نمىشود و بدن را به زحمت نمىاندازد ، اما روحيه هاى بزرگ دائماً به دنبال مقاصد بزرگ بدنها را در تعب مىاندازند . متنبى ، صفحه 249 ، مىگويد : واذا كانت النفوس كبارا تعبت فى مرادها الاجسام راجع به اينكه اساس بقا و دوام فرد يا قوم به اين است كه روح و حياتش سالم باشد و رفتن اعضا و جوارح در فرد و شكستهاى فردى و همچنين خرابيها و سيلها و جنگها در ملتها ( مادامى كه روح نشاط و اميد داشته باشد ) صدمه نمىزند ، رجوع شود به ورقه هاى اميد و رجا - طول امل .