توانستند هدف مشخصى را عرضه بدارند و يك تمدن هدفدار به وجود آورند ، در حالى كه بشر امروز هنوز نتوانسته است هدفى براى تمدن خويش عرضه بدارد . رابطه ميان يك زندگى مرفه و آبرومند و ثروتمندانه و پرنشاط و پركار و ميان آن هدف : پيامبران گفتند هدف ، خدا و لايتناهى و زندگى ابدى و دائمى بايد بوده باشد و در عين حال توانستند رابطه اى ميان يك زندگى معقول و مرفه و متكامل و ميان آن هدف برقرار كنند . ولى بشر امروز نتوانسته است يك هدف معقول و مشخص معرفى كند و در عين حال ميان يك زندگى آبرومند و شرافتمندانه و پر از كار و نشاط و جوشش و تكامل و آن هدف رابطه صحيح و معقول برقرار نمايد . دو نوع مكتب از نظر هدف زندگى و تمدن : از نظر هدف ، دو مكتب به طور كلى وجود دارد : الف . مكتبى كه هدف روشن و مشخص معرفى مىكند ولى راه وصول به آن هدف را پشت كردن به زندگى و شرافت زندگى و تمدن و كار و فعاليت و نشاط و جوشش و تكامل معرفى مىكند ، مانند همه مكتبهاى رياضتى و رهبانيتى . قطعاً راهبان و رياضتكشان جهان از طبقه اى هستند كه مىدانند چه مىخواهند ، يعنى هدف قطعى و مشخصى دارند مثلًا وصول به نيروانا ، خلاصى روح از رنج بدن ، كشتن اراده و اينكه هيچ نخواهد و امثال اينها . اما وسيله و راه چيست ؟ زجر دادن به خود ، مبارزه با تمدن . آيا هدف پول باشد يا چيز ديگر ؟ آن چيز ديگر چيست و چگونه مىتوان [ آن ] را هدف قرار داد ؟ : ب . مكتبى كه رو به تمدن مىآورد ، به نشاط و كار و جوشش و فعاليت و پيشروى دعوت مىكند ، به استفاده از تنعمات دنيوى مىخواند ولى نمىداند براى چه مىخواند و براى چه تمدن را مىخواهد . اينجاست كه هدف ما بايد پول و ماديات باشد و يا چيز ديگر . سخن در آن چيز ديگر است . امروز مورد اتفاق است كه هدف تمدن و بشريت بايد آن چيز ديگر باشد كه همانا معنويات است از قبيل صلح ، تعاون ، آزادى ، عدالت ، مساوات و غير اينها . پس تا اينجا مسأله اينكه به اصطلاح دين ، دنيا نبايد هدف و مطلوب باشد روشن شد . هدف قابل ايمان و جاذبه دار : در اينجا دو مطلب ديگر باقى مىماند : يكى اينكه ديگران كه به