هفتم از افعال نماز تشهد است تنقيح مقام در بيان مرام محتاج است به ايراد كلام در چند مبحث : مبحث اول در عدد تشهد واجب است بدان كه تشهد واجب است در هر نماز دو ركعتى يك مرتبه ، خواه نماز صبح بوده باشد يا نماز سفرى يا نماز جمعه يا نماز آيات و عيدين ، و واجب است در نماز سه ركعتى و چهار ركعتى دو مرتبه : يكى بعد از رفع رأس از سجدهء ثانيه در ركعت ثانيه بعد از جلوس مطمئنا ، و دوم بعد از رفع رأس از سجدهء ثانيه در ركعت ثالثه در نماز سه ركعتى و در ركعت رابعه از نماز چهار ركعتى بعد از آن كه مطمئن در جلوس شد . مخفى نماند آنچه مذكور شد در حالت اختيار است ، و اما در حالت اضطرار اگر چه رفع رأس از سجودى نيست لكن قائم مقام آن هست ، پس مناسب اين است كه گفته شود : بعد از رفع رأس از سجدهء ثانيه ، يا بعد از قائم مقام آن مثل ايماى به رأس يا به عين ، در حال اطمينان در جلوس يا قائم مقام آن ، اين تعميم در نماز نافله ثابت است اگر چه در حال اختيار بوده باشد ، نظر به جواز اتيان به نماز نافله در حال مشى در حال اختيار ، يا ايماء به جهت ركوع و سجود . مجملا تشهد ثابت است در صلوات مفروضه بعد از ركعت ثانيه در نمازهاى دو ركعتى ، و بعد از ثانيه و ثالثه در نماز مغرب ، و بعد از ركعت ثانيه و رابعه در