سيد محمد باقر شفتي
255
تحفة الأبرار الملتقط من آثار الأئمة الأطهار ( فارسي )
هست ، و همچنين در كيفيت تسبيح و ذكر صحيح نخواهد بود . مجملا خلاف در اين مقام مثل مبحث ركوع در اين است كه آيا تسبيح در ذكر سجود متعين است يا نه ؟ جمعى از أعاظم أصحاب قائل شدهاند به عدم تعين آن ، و منكرين تعين تسبيح مفترق شدهاند به دو قول : طائفهاى قائل شدهاند به جواز اكتفاء به هر ذكر كه بوده باشد ، و اين قول را اكثر از متأخرين أصحاب است ، و بعضى اگر چه قائل شدهاند به عدم تعين تسبيح لكن اكتفاء به مطلق ذكر نفرمودهاند ، بلكه حكم فرموده به تسبيح و فرموده هرگاه تهليل بگويد يا تكبير بگويد يا صلوات بفرستد بعدد تسبيح كفايت مىكند ، و اين قول ظاهر مىشود از شيخ صدوق در كتاب مجالس ، بلكه اين را ذكر فرموده در ضمن امورى كه حكم فرموده به ثبوت آنها در دين اماميه ، و همچنين قائلين به تعين تسبيح مفترق شدهاند به شش قول ، چنانچه در مباحث ركوع مفصلا بيان شده . مختار در نزد اين أحقر أنام در هر دو مقام تعين تسبيح است ، و مكلف مخير است ما بين تسبيحهء كبرى أعنى سبحان ربي الاعلى و بحمده و سه تسبيحهء صغرى أعنى سبحان اللَّه با أفضليت واحدهء كبرى از سه صغرى ، چنانچه در ركوع بيان شد . ششم : از امور واجبهء متعلقه به سجود رفع رأس از آن است ، يعنى سر برداشتن از سجده است ، خواه سجدهء اولى بوده باشد يا ثانيه ، فرقى كه هست بعد از رفع رأس از سجدهء اولى لازم است جلوس با طمأنينه اگر چه قليل بوده باشد ، به خلاف سجدهء ثانيه كه بعد از رفع رأس از آن جلوس لازم نيست ، چنانچه بيان خواهد شد ، و چون كه ظاهر اين است كه تماميت سجده به رفع رأس از آن است ، خواه سجدهء اولى بوده باشد يا سجدهء ثانيه ، لهذا رفع رأس را از جملهء امور