است ; زيرا كه منشأ اين تكذيب دو امر متصور مىتواند شد : يا آنكه رواياتى كه متضمن آن است آن را انكار مىكند ، وغير ثابت مىداند . ويا آنكه آن را تسليم مىكند ليكن آن را دليل قصد نمىداند . اگر اختيار شق أول كند ، كمال جهل وبي بصيرتي ، يا نهايت عناد وتعصب وبي ديانتى أو ظاهر خواهد شد ، چه دانستى كه رواياتى كه دلالت بر اين معنا دارد أكابر وأعاظم محدّثين وأئمة معتبرين در كتب معتمده وأسفار معتبره روايت كرده‌اند ، تا آنكه طبري آن را در “ تاريخ “ ‹ 470 › خود - كه به اعتراف محققين أهل سنت أصح تواريخ ايشان است ، واز كلام كابلى در “ صواقع “ ظاهر است كه از دگر تواريخ صحيحه أهل سنت بهتر وأفضل است ( 1 ) - اين خبر روايت [ را ] كرده ، وابن أبي شيبه آن را به سند صحيح بر شرط شيخين آورده ، پس انكار روايت سفاهت ظاهر وحماقت محض است ، وتكذيب آن نمودن وآن را از مفتريات وشنايع خرافات پنداشتن ، أئمة اعلام خود را به كذب وافترا واختلاقِ مفتريات وشنايعِ خرافات منسوب كردن است . واگر به شق ثاني تن در دهد پس كمال بي بصيرتي ونهايت خفت عقل أو واضح خواهد شد كه انكار أمور واضحه بيّنه مىكند ، چه دلالت اين روايت بر اين قصد فاسد در كمال وضوح وظهور است ، تشكيك معاندى را در مجال

--> 1 . [ الف ] في الكيد الثامن والتسعين ، من المطلب السادس ، من المقصد الأول . ( 12 ) . [ الصواقع ، ورق : 77 - 78 ، 80 - 81 ، 86 - 87 ] .