ابراهيم عاملي ( موثق )
6
تفسير عاملي ( فارسي )
پيغمبران يهود است و پيش از موسى بوده است . ولى آنچه عقيده ى عموم است . همين است كه مقصود موسى بن عمران است . ابو الفتوح نوشته : و گفتهاند غلامى بود درم خريده ى او و گفتهاند خدمت - گزارى بود از آن او و عرب غلام و خدمتگزار را فتى خوانند و اگرچه پير بود . فخر : تناسب اين داستان با مطالب گذشته ى اين سوره يكى از اين رو است كه چون كافران بر مسلمين افتخار ميكردند كه مال و منال زياد دارند به اين آيات يادآورى شده است كه اين مفاخرات غلط است چون موسى با همه ى آن موجبات برترى و مقام پيغمبرى و معجزات فروتن شد و رفت تا عالمى بيابد و از او چيزى ياد بگيرد ، و ارتباط بداستان اصحاب كهف اين است كه يهود بكافران عرب گفتند : اگر محمّد داستان اصحاب كهف را براى شما نقل كرد پيغمبر است و گر نه پيغمبر نيست ، بنقل اين داستان موسى فهمانده شده است كه اين قضاوت يهود غلط است چون موسى پيغمبر عالى رتبه بود و از چندين چيز بىخبر بود پس ممكن است كسى پيغمبر باشد و داستانى را خبردار نباشد . « حَتَّى أَبْلُغَ مَجْمَعَ الْبَحْرَيْنِ » . 6 طبرى : مجاهد و قتاده گفتهاند : يعنى فراهمى و اجتماع درياى فارس از طرف مشرق و درياى روم از سوى مغرب ، و محمّد - ابن كعب گفته است : مقصود از مجمع البحرين طنجه است ( بطورى كه در اعلام المنجد نوشته شده است طنجه بندرى است در تنگه ى جبل الطارق به طرف شمال غربى كه بكتابت لاتينى چنين است : . مجمع : از محمّد بن كعب نقل شده است كه مجمع البحرين در افريقاست ابو الفتوح نوشته : ابيّ بن كعب گفت : افريقيه است . روح البيان : سعد المفتى گفته است : جاى تلاقى درياى فارس و روم محيط غربى است ( مقصود او اقيانوس اطلس است ) . نبيان : حسن بصرى گفته است : درياى فارس و روم است كه فراگير اين خلق است .