دشمنيها در نتيجه ى تعصّب و تقليد و دوستى مال و مقام است ، و گر نه چرا درباريهاى فرعون سخن موسى را كه جز دعوت بحقّ ادعا و خواسته اى نداشت نپذيرفتند ، آنها استدلال بر دروغ موسى نكردند و نتوانستند او را محكوم كنند و فقط به اين جمله - ها « لِتَلْفِتَنا عَمَّا وَجَدْنا عَلَيْه آباءَنا وَتَكُونَ لَكُمَا الْكِبْرِياءُ » تا آخر ، بر موسى و برادرش اعتراض كردند كه معلوم است تعصب و تقليد گذشتگان و دوستى مقام مانع آنها بود كه گفته ى موسى و هارون را بپذيرند ، از اين جهت بعد از آن كه موسى گفت چرا اين معجزات من را كه خود مىبينيد راست است و درست بنام جادو ميناميد و ميدانيد كه سحر و جادو بنتيجه ى مثبت نميرسد و نابود مىشود ؟ آنها از جواب عاجز شدند و دانستند موسى درست ميگويد موجب اصلى انكار و هدف نهائى خود اظهار كردند كه تو ميخواهى ما را از روش گذشتگان بازدارى تا ما هيچكاره باشيم و همه ى مزاياى ما براى تو و برادرت باشد . 2 - در كلمات « إِلَّا ذُرِّيَّةٌ مِنْ قَوْمِه » گفته هاى مختلف مفسّرين را نقل كرديم و شايد مقصود از ذرّيّة اولاد جوان آن مردم باشد كه بحس تقليد و تعصب پيرمردان و سالخوردگان گرفتار نبودند و قضاوت درست كردند و سنجيدند و درستى سخن موسى را تشخيص دادند و پذيرفتند ، 3 - آيت 86 « وَأَوْحَيْنا إِلى مُوسى وَأَخِيه أَنْ تَبَوَّءا » تا آخر شايد از اين جهت بوده است كه چون پيروان موسى از بنى اسرائيل و يهود بوده‌اند و مردم مهاجر و غير بومى مصر بوده‌اند و خانه و لانه اى در آنجا نداشته - اند دستور رسيده است : ترك بيابانگردى كنند و اقدام به خانه ساختن و شهر نشينى نمايند ، 4 - جمله ى « وَاجْعَلُوا بُيُوتَكُمْ قِبْلَةً » چون يك معنى قبله جانبى است كه به آن توجّه بشود و بگفته ى صاحب قاموس « كلّ ما يستقبل » است شايد بتوان چنين استفاده كرد كه در دنباله ى دستور به خانه ساختن در مصر تأكيد شده است خانه ها را قبله و مورد توجّه و دلبستگى قرار دهند و طورى بسازند كه قابل زندگى باشد و بتوانند هميشه در شهر زندگى كنند و بجمله ى بعد « أَقِيمُوا الصَّلاةَ » يادآورى شده است كه با همه ى كوششهاى زندگى و فعّاليّت و شهر نشينى از نماز و كمال معنوى انسانى نبايد غافل شوند ، 5 - در آيت 87 جمله ى « لِيُضِلُّوا » شايد بتوان چنين