ابراهيم عاملي ( موثق )

414

تفسير عاملي ( فارسي )

از اولاد مردمى هستند كه او را بكشتى بودند نبايد بجاى خداوند و كيل و خداى خود بدانيد . « وَقَضَيْنا إِلى بَنِي إِسْرائِيلَ فِي الْكِتابِ لَتُفْسِدُنَّ فِي الأَرْضِ مَرَّتَيْنِ » 4 طبرى : اين جمله را دو معنى كرده‌اند : 1 - در سرنوشت بنى اسرائيل در كتاب تكوين و امّ الكتاب معيّن كرديم كه دو نوبت آشوب ميكنيد ، 2 - اعلام كرديم بوسيله تورات ببنى اسرائيل . و ابن زيد گفته است : مقصود از دو نوبت فساد يكى كشتن زكريا بود كه شاپور پادشاه ايران بر آنها مسلَّط شد ، و دوّم كشتن يحيى بود كه بخت نصّر بر آنها مسلَّط شد . ( ظاهر اين است كه كتاب يا نقل غلط باشد چون شاپور پادشاه ساسانى با زكريا و يحيى كه پيش از ميلاد و يا مقارن آن بوده‌اند سازش ندارد ) . مجمع : در معنى مرّتين و سرگذشت آن اختلاف زياد است و در مرتبه ى اوّل كه آنها متجاوز و نافرمان شدند پادشاه ايران يا بخت نصّر و يا پادشاه بابل بر آنها مسلَّط شد و مسجد بيت المقدس را خراب كرد و تورات را سوزاند . زان پس پادشاه ايران كه خدا پرست بود آنها را به بيت المقدس برگرداند و صد سال آسوده بودند باز سركشى پيشه كردند و پادشاهى از روم بر آنها مسلَّط شد . « بَعَثْنا عَلَيْكُمْ عِباداً لَنا » 5 مجمع : ابو مسلم گفته است : يعنى يك دسته از مردم خدا پرست را تحريك كرديم كه بر شما مسلَّط شدند و يا پيغمبرى از پيغمبران با عدّه اى از مردم كافر سازش كرد و آنها را بر شما تحريك كرديم . جبّائى گفته است : يعنى عدّه اى خدا پرست را تحريك كرديم . حسن بصرى گفته است : اين جمله مثل اين جمله است « أَنَّا أَرْسَلْنَا الشَّياطِينَ عَلَى الْكافِرِينَ » و معنى اين است فرستاديم عدّه اى از بندگان خود را كه قدرتى داشتند . و جبّائى گفته است : « بعثنا و عبادا » ميفهماند آن مردم كه بر بنى اسرائيل مسلَّط شدند خدا پرست بوده‌اند . و كلمه ى « عبادا » در قرائت علىّ عليه السّلام « عبيدا » نقل شده است . « ثُمَّ رَدَدْنا لَكُمُ الْكَرَّةَ » 6 تنوير : يعنى دولت و تفوّق بر آنها را بشما دوباره ميدهيم بوسيله ى كورش همدانى كه بر بخت نصر چيره مىشود .