ابراهيم عاملي ( موثق )

439

تفسير عاملي ( فارسي )

از جنگ بسوى منافقين باز آيند به خدا سوگند خورند تا از ايشان درگذريد . شما از آنها روى بگردانيد كه پليدند و جايگاه شان دوزخ است بسزاى كار و كوششى كه مىنمودند 97 آنها سوگند ياد مىكنند تا شما خوشنود ز ايشان باشيد و اگر شما ز اينان خوشدل شديد همانا خدا مردم بدكار را نمىپسندد . سخن مفسّرين : « جاءَ الْمُعَذِّرُونَ » 91 طبرى و مجمع و ديگران : قاريها كلمه « الْمُعَذِّرُونَ » را بدوگونه خوانده‌اند : 1 - باز بر عين و تشديد ذال ، 2 - با سكون عين و تخفيف ذال . به قرائت اوّل ممكن است از اعتذار باشد كه معتذرون بوده است و تا بواسطه قرب مخرج تبديل بذال و ادغام شده است و ممكن است از « عذّر » به معنى اظهار عذر غير مقبول باشد و به اين قرائت ممكن است موضوع مطلب دو دسته باشند ، اوّل آنها كه معذور هستند ميآيند و اذن ميخواهند ، دوّم آنها كه در دوستى خدا و رسول دروغ گفتند ، و ممكن است موضوع مطلب يك دسته باشد و معنى اين باشد كه آنهاى بهانه جو و بدون عذر ميآيند و اذن ميخواهند و بجاى مىنشينند و به دروغ خود را از خدا و پيغمبر مىدانند ، و بقرائت دوم از « اعذار » مشتقّ است و مقصود مردمان معذور است ، و ابن عبّاس همين معنى را پسنديده است چون آنها مردمى از بنى غفار بودند كه آمدند و معذور بودند و به همين جهت دسته ى ديگر كه بجاى نشسته‌اند و در دوستى خدا و پيغمبر دروغگو بوده‌اند پس از اينها با واو عطف گفته شده است كه معلوم است موضوع نقل دو دسته است . « إِذا نَصَحُوا لِلَّه وَرَسُولِه » 92 امام فخر : يعنى اگر بجنگ نمىروند در عوض خيرخواه هستند كه احتراز دارند از نشر اخبار دروغ بر ضرر مسلمين و آشوبگرى و كوشش مىكنند كه وجودى مفيد باشند براى آنها كه بجنگ رفته‌اند يا بواسطه ى رسيدگى بكارها و سرپرستى خانواده ى آنها و يا برساندن خبر خوشى و سلامتى خانواده - شان كه همه ى اين گونه موافقتها كمك بمسلمين است در جنگ با كفّار .